Motyw: Zabawa, święto i radość
Motyw „Zabawa, święto i radość” występuje w 9 lekturach z listy 2026/2027: od klasy 1–3 szkoły podstawowej po liceum, zakres podstawowy (matura). Opracowania tych lektur opisują 91 postaci i 136 zdarzeń - razem 986 faktów źródłowych. Epoki, formy i etapy nauki zbiera tabela poniżej.
Radość, gra i świętowanie jako przeciwwaga dla trudu.
- Lektury z motywem
- 9 z listy 2026/2027
- Lektury kluczowe
- 5
- Epoki
- Pozytywizm, Dwudziestolecie międzywojenne i Współczesność
- Formy
- Powieść, Opowiadanie, Dramat i Poezja
- Etapy nauki
- klasy 1–3 szkoły podstawowej, klasy 4–6 szkoły podstawowej, klasy 7–8 szkoły podstawowej (egzamin ósmoklasisty) i liceum, zakres podstawowy (matura)
- Autorzy
- Jan Brzechwa, Lewis Carroll, Astrid Lindgren, Alan Aleksander Milne, Piotr Kordyasz, Åsa Lind oraz 3 inne
- Postacie w opracowaniach
- 91
- Zdarzenia w planach wydarzeń
- 136
- Fakty źródłowe
- 986
- Pytania quizowe lektur
- 123
- Motywy pokrewne w bazie
- 3: Dzieciństwo i dojrzewanie, Humor, groteska i absurd oraz Marzenia, tęsknota i pragnienia
Wszystkie liczby i nazwy na tej stronie pochodzą z opracowań w bazie serwisu: listy motywów, katalogu lektur, plików opracowań i bazy faktów. Serwis nie dopisuje do nich danych spoza źródeł.
Na czym polega ten motyw
Motyw zabawy obejmuje to, co robi się dla przyjemności: gry, figle, świętowanie, obcowanie z wyobraźnią. Radość bywa w literaturze celem samym w sobie, ale częściej ma drugie dno - pokazuje wolność bohatera, jego wiek, przynależność do grupy albo chwilę wytchnienia przed trudnym czasem. Powtarzają się sceny wspólnej gry, wygłupu, przyjęcia, wakacji i dziecięcej tajemnicy. Symbolem bywa piłka, latawiec, maska, słodycze i śmiech jako dźwięk tła. Ważna jest też gra językowa: zabawy słowem, żarty sytuacyjne i absurd, które mówią o świecie więcej niż poważna narracja. Czytając, sprawdzaj, kto się bawi i kto może sobie na to pozwolić. Zabawie często towarzyszy ktoś wykluczony: dorosły zmęczony pracą, dziecko odrzucone, obcy. Kontrast między radością a troską bywa najważniejszym sensem sceny. Sporna jest ocena zabawy jako ucieczki: jedni widzą w niej zdrowie i opór wobec presji, inni unikanie odpowiedzialności.
Jak ten motyw działa w konkretnych lekturach
Lektury kluczowe dla tego motywu: 5. Dla każdej widać, jak motyw w niej pracuje, oraz co o tej lekturze mówi opracowanie.
Akademia Pana Kleksa - Jan Brzechwa (1946 r.)
Świat szkoły pełnej fantazji pokazuje, że nauka przez zabawę i wyobraźnię może być radością, a nie tylko obowiązkiem.
- Wątki, w których motyw się tu realizuje: Niezwykła szkoła i radość uczenia się oraz Przyjaźń i opieka.
- Gatunek: powieść fantastyczna dla dzieci (baśniowa powieść o niezwykłej szkole), pierwsza część trylogii o panu Kleksie
- Tematy opracowania: Niezwykła szkoła i radość uczenia się oraz Wyobraźnia i świat baśni.
- Czas i miejsce akcji: Warszawa — mieszkanie rodziców Adasia przy ulicy Czekoladowej, punkt wyjścia i punkt powrotu opowieści; Akademia Pana Kleksa — budynek w wielkim ogrodzie, otoczony murem, z trzema piętrami, strychem i licznymi…
- Opracowanie: 10 postaci, 17 zdarzeń, 15 pytań pytań quizowych i faktów źródłowych.
Alicja w Krainie Czarów - Lewis Carroll (1865 r.)
Gra słowem, absurd i zmiana reguł czynią z wędrówki zabawę, która równocześnie uczy krytycznego patrzenia na dorosłe konwenanse.
- Wątki, w których motyw się tu realizuje: Gra i reguły oraz Język i zabawa słowami.
- Gatunek: powieść-fantastyczna
- Tematy opracowania: Nonsens i logika oraz Wzrost i tożsamość.
- Czas i miejsce akcji: brzeg rzeki w letni dzień; norka królika pod ziemią; hala pełna drzwi na dnie norki; dom Białego Królika; ogród pełen róż; dom księżnej i kuchnia z pieprzem; stół herbacianego przyjęcia; sąd, w którym toczy się proces.
- Opracowanie: 11 postaci, 15 zdarzeń, 15 pytań pytań quizowych i faktów źródłowych.
Dzieci z Bullerbyn - Astrid Lindgren (1947 r.)
Codzienne zabawy i święta wiejskich dzieci tworzą obraz radości związanej z bliskością rówieśników i przyrody.
- Wątki, w których motyw się tu realizuje: Wspólnota i przyjaźń sąsiedzka, Dzieciństwo, zabawa i wyobraźnia oraz Rytm natury i kalendarz świąt.
- Gatunek: literatura dziecięca — powieść dla dzieci; w praktyce zbiór krótkich, zamkniętych epizodów o codziennym życiu dzieci na szwedzkiej wsi…
- Tematy opracowania: Wspólnota i przyjaźń sąsiedzka oraz Dzieciństwo, zabawa i wyobraźnia.
- Czas i miejsce akcji: Bullerbyn — bardzo mała szwedzka wioska, na którą składają się tylko trzy zagrody (trzy domy stojące obok siebie); Zagroda Środkowa (szw.…
- Opracowanie: 12 postaci, 20 zdarzeń, 12 pytań pytań quizowych i faktów źródłowych.
Kubuś Puchatek - Alan Aleksander Milne (1926 r.)
Radość wynika tu z prostych czynności i przyjaźni, bez rywalizacji i wielkich celów.
- Wątki, w których motyw się tu realizuje: Dziecięca wyobraźnia i zabawa, Nonsens i gra językowa oraz Strach i odwaga.
- Gatunek: powieść dla dzieci (literatura dziecięca, cykl połączonych historyjek o wspólnych bohaterach)
- Tematy opracowania: Przyjaźń i wspólnota oraz Dziecięca wyobraźnia i zabawa.
- Czas i miejsce akcji: fikcyjny Stumilowy Las (Hundred Acre Wood); dom Kubusia Puchatka, nora Królika, dom Prosiaczka, dom Sowy, dom Kłapouchego; czas akcji niedookreślony; świat oderwany od realiów historycznych, bez dat i realnej geografii.
- Opracowanie: 10 postaci, 16 zdarzeń, 15 pytań pytań quizowych i faktów źródłowych.
Sposób na Alcybiadesa - Edmund Niziurski (1964 r.)
Uczniowskie wygłupy i grupowe kombinowanie pokazują, że zabawa bywa także formą oporu wobec szkolnej nudy.
- Wątki, w których motyw się tu realizuje: szkoła jako gra strategii oraz humor językowy i neologizmy.
- Gatunek: powieść humorystyczna dla młodzieży o tematyce szkolnej
- Tematy opracowania: sposoby i ich skuteczność oraz szkoła jako gra strategii.
- Czas i miejsce akcji: męska jedenastoletnia szkoła dysedukacyjna im. Lindego w powojennej Warszawie; klasa VIIIa w końcowym roku nauki, tuż przed egzaminami; ulice i zabytki Warszawy w czasie oprowadzania wycieczki z Ełku; kółko teatralne…
- Opracowanie: 11 postaci, 12 zdarzeń, 15 pytań pytań quizowych i faktów źródłowych.
Motyw w pozostałych lekturach z bazy (4)
Motyw występuje jeszcze w 4 lekturach - wszystkie poniżej, a pełne opisy w siatce na końcu strony.
Lolek. Opowiadania o dzieciństwie Karola Wojtyły (fragmenty) - Piotr Kordyasz
- Wątki motywu w tej lekturze: Strata najbliższych oraz Pasje i zabawy.
- Tematy opracowania: Rodzina i dom oraz Wiara i modlitwa.
- Opracowanie: 7 postaci, 12 zdarzeń, etap klasy 1–3 szkoły podstawowej.
Tango - Sławomir Mrożek
- Wątki motywu w tej lekturze: Śmierć i taniec.
- Tematy opracowania: Forma i bezkształt oraz Bunt pokoleń.
- Opracowanie: 8 postaci, 14 zdarzeń, etap liceum, zakres podstawowy (matura).
Wiersze dla dzieci - Julian Tuwim
- Wątki motywu w tej lekturze: Roztargnienie i zapominalstwo oraz Nauka ukryta w zabawie.
- Tematy opracowania: Dźwięk naśladujący świat oraz Rytm, refren i wyliczanka.
- Opracowanie: 12 postaci, 15 zdarzeń, etap klasy 1–3 szkoły podstawowej.
Piaskowy Wilk - Åsa Lind
- Wątki motywu w tej lekturze: Samotność i potrzeba bycia wysłuchanym oraz Emocje i umiejętność ich nazywania.
- Tematy opracowania: Pytanie ważniejsze od odpowiedzi oraz Samotność i potrzeba bycia wysłuchanym.
- Opracowanie: 10 postaci, 15 zdarzeń, etap klasy 1–3 szkoły podstawowej.
Jak użyć tego motywu na egzaminie
Na egzaminie: Zestawiaj scenę radości ze sceną trudu, żeby pokazać, co zabawa odsłania w bohaterach i w świecie. Obronisz tezę, że radość pomaga przetrwać trudne czasy, oraz tezę, że beztroska bywa kosztem cudzej pracy. Na egzaminie ósmoklasisty wystarczy jeden przykład i wniosek o funkcji sceny.
Jak wykorzystać ten motyw w wypracowaniu
- klasy 1–3 szkoły podstawowej: 4 lektury.
- klasy 4–6 szkoły podstawowej: jedna lektura.
- klasy 7–8 szkoły podstawowej (egzamin ósmoklasisty): 3 lektury.
- liceum, zakres podstawowy (matura): jedna lektura.
- Największy kontrast epok dają „Alicja w Krainie Czarów” (Pozytywizm) i „Tango” (Współczesność) - zestawienie dwóch odległych epok pokazuje, co w motywie jest stałe, a co zmienia się z czasem.
- Ten sam motyw w dwóch formach: „Akademia Pana Kleksa” (Powieść) i „Lolek. Opowiadania o dzieciństwie Karola Wojtyły (fragmenty)” (Opowiadanie) - różnica formy bywa silniejszym argumentem niż różnica treści.
- Motywy pokrewne, z którymi ten motyw dzieli lektury: „Dzieciństwo i dojrzewanie” (Dzieci z Bullerbyn) i „Humor, groteska i absurd” (Kubuś Puchatek, Tango i Wiersze dla dzieci).
- Najwięcej konkretu do argumentacji mają „Dzieci z Bullerbyn” (12 postaci i 20 zdarzeń w opracowaniu) oraz „Akademia Pana Kleksa” (10 postaci, 17 zdarzeń).
- Wypracowanie o tym motywie zbudujesz z dwóch albo trzech lektur, które dają różne odpowiedzi; jest ich w bazie 9, więc wystarczy wybrać te, które faktycznie różnią się wnioskiem.
Wskazówki powyżej wyliczono z liczb i przypisań w bazie serwisu. To nie są kryteria oceniania ani punktacja egzaminu - sprawdzaj je w aktualnych materiałach CKE.
Motyw w kontekście epok
Lektury z tym motywem pochodzą z 3 epok. Poniżej te z największą liczbą lektur, a dalej pozostałe epoki skrótowo.
Współczesność (po 1939 r.)
Literatura współczesna dzieli się na świadectwo i na grę. Po jednej stronie są książki o wojnie, okupacji, lagrach i Zagładzie, pisane przez świadków albo w ich imieniu - one mają ocalić pamięć i nie pozwolić nazwać zła czymś neutralnym. Po drugiej stronie jest literatura wolności: eseju, reportażu, opowieści dla dzieci i dorosłych, która szuka formy na doświadczenie nowoczesnego życia. Wspólnym mianownikiem jest pytanie o odpowiedzialność jednostki wobec historii i wobec innych.
Motyw „Zabawa, święto i radość” reprezentują w tej epoce: Akademia Pana Kleksa, Dzieci z Bullerbyn, Lolek. Opowiadania o dzieciństwie Karola Wojtyły (fragmenty), Piaskowy Wilk, Sposób na Alcybiadesa i Tango.
Na egzaminie: Współczesność pojawia się w tematach o pamięci, traumie, totalitaryzmie i o tym, czy o pewnych rzeczach trzeba opowiadać. Warto mieć w zapasie co najmniej dwie lektury: jedną świadectwową i jedną o codzienności, bo pozwalają pokazać różne sposoby patrzenia na to samo stulecie.
Dwudziestolecie międzywojenne (1918–1939)
Epoka odzyskanej wolności, w której literatura programowo zrywa z obowiązkami wobec narodu: ma bawić, eksperymentować i kpić. Równolegle dwudziestolecie jest czasem niepokoju o przyszłość i zapowiedzią katastrofy, którą pisarze przeczuwają. Formy się zmieniają: groteska, absurd, nowa powieść, reportaż, poezja lingwistyczna i witalistyczna. W lekturach szkolnych to czas powieści o dojrzewaniu i o kryzysie świata dorosłych oraz absurdalnych dramatów o władzy.
Motyw „Zabawa, święto i radość” reprezentują w tej epoce: Kubuś Puchatek i Wiersze dla dzieci.
Na egzaminie: Dwudziestolecie dostarcza świetnych przykładów do tematów o grotesce, humorze i kryzysie wartości. Zestawienie międzywojennego absurdu z powojennym świadectwem pokazuje, jak literatura reaguje na historię w różnym momencie.
Pozytywizm (1864–1890)
Motyw „Zabawa, święto i radość” reprezentują w tej epoce: Alicja w Krainie Czarów.
Motywy pokrewne
Dzieciństwo i dojrzewanie
Dorastanie, pierwsze decyzje i koniec niewinności.
Lektury wspólne z motywem „Zabawa, święto i radość”: Dzieci z Bullerbyn (1).
Humor, groteska i absurd
Śmiech, karykatura i absurd jako sposób patrzenia na świat.
Lektury wspólne z motywem „Zabawa, święto i radość”: Kubuś Puchatek, Tango i Wiersze dla dzieci (3).
Marzenia, tęsknota i pragnienia
Pragnienie innego życia i bolesna tęsknota za tym, co utracone.
W bazie te motywy nie mają wspólnych lektur - łączy je pokrewieństwo zaznaczone w opisie motywu.
Kwestie sporne i typowe pomyłki
W tekstach o dzieciństwie radość zwykle łączy się z dojrzewaniem i jego końcem, więc sceny beztroski bywają zapowiedzią straty.
- Kwestia sporna w „Akademia Pana Kleksa”: Czy wydarzenia w Akademii dzieją się naprawdę, czy są snem i wymysłem opowieści? Opracowania podkreślają, że Akademia kurczy się i znika, okazując się jedynie wymyśloną opowieścią, a Adaś budzi się w zwyczajnym pokoju — co sugeruje sen…
- Kwestia sporna w „Alicja w Krainie Czarów”: Jak tłumaczyć nazwy własne postaci na język polski? Polskie przekłady różnią się brzmieniem nazw: Kapelusznik, Szalony Kapelusznik, Udriab, Żółw Udriab; Nie istnieje jeden kanoniczny polski przekład całej książki; Czy przygoda Alicji…
- Kwestia sporna w „Dzieci z Bullerbyn”: Który rok jest rokiem pierwszego wydania książki? 1947 — tak podają Wikipedia PL, Wikipedia SV i oficjalna strona Astrid Lindgren Company; w 1947 ukazało się pierwsze wydanie książkowe nakładem Rabén & Sjögren.…
- Sporne miejsca interpretacji opisane w bazie ma 9 lektur z tym motywem - otwarte pytanie interpretacyjne jest w każdym opracowaniu lektury.
Kwestie sporne pochodzą z opracowań lektur w bazie - pokazujemy je, bo w wypracowaniu lepiej je nazwać i uzasadnić wybór odczytania niż rozstrzygać bez dowodu z tekstu.
Pytania egzaminacyjne dotyczące tych lektur
Z bazy pytań serwisu wybraliśmy 2 pytania z 6 pytań, w których wracają lektury z tym motywem. Każde ma wyjaśnienie i podpowiedź.
- Literatura Współczesna - Tango
Finałowy taniec tanga 'La Cumparsita' w dramacie 'Tango' Sławomira Mrożka tańczą:
- A. Edek z wujem Eugeniuszem nad ciałem zabitego Artura
- B. Artur z Alą podczas ceremonii ślubnej
- C. Stomil z Eleonorą w geście anarchii
- D. Edek z Alą po przejęciu władzy
Poprawna odpowiedź: Edek z wujem Eugeniuszem nad ciałem zabitego Artura
Tango tańczą prymitywny cham Edek oraz uległy wuj Eugeniusz, co stanowi aluzję do chocholego tańca i symbolizuje triumf bezmyślnego totalitaryzmu.
Podpowiedź: Zwycięzcą dramatu jest siła fizyczna, a nie intelekt - pomyśl, kto przejmuje dom.
- Piaskowy Wilk
Skąd wyłoniło się mówiące zwierzę, które przedstawiło się Karusi jako Piaskowy Wilk?
- A. Z dołu wykopanego w piasku na plaży
- B. Z szafy w pokoju Karusi
- C. Z wody morskiej
- D. Z dziury w płocie
Poprawna odpowiedź: Z dołu wykopanego w piasku na plaży
Rozczarowana odmową Karusia poszła sama na plażę i wykopała głęboki dół; z niego wyłoniło się mówiące zwierzę o futrze w kolorze piasku.
Podpowiedź: Karuśka kopała dół, który miał być pułapką na tatę.
Wszystkie lektury z motywem Zabawa, święto i radość
Akademia Pana Kleksa
Jan Brzechwa (1946 r.)
Warszawa — mieszkanie rodziców Adasia przy ulicy Czekoladowej, punkt wyjścia i punkt powrotu opowieści. Akademia Pana Kleksa — budynek w wielkim ogrodzie, otoczony murem, z trzema piętrami, strychem i licznymi pracowniami. Ogród Akademii — miejsce, w którym znajdują się furtki prowadzące do krain baśni i do Bajdocji. Bohaterem i narratorem powieści jest dwunastoletni Adam Niezgódka, nazywany Adasiem, który odznacza się niezwykłym talentem do wpadania w tarapaty i gubienia rzeczy. Adaś ma niesforne, samodzielnie piszące pióro, które odmawia posłuszeństwa i ciągle płata figle, co jest źródłem wielu jego szkolnych kłopotów.
Alicja w Krainie Czarów
Lewis Carroll (1865 r.)
Wybór utworów. Brzeg rzeki w letni dzień; norka królika pod ziemią; hala pełna drzwi na dnie norki; dom Białego Królika; ogród pełen róż; dom księżnej i kuchnia z pieprzem; stół herbacianego przyjęcia; sąd, w którym toczy się proces. Fabuła rozpoczyna się w letni dzień nad rzeką, gdzie Alicja ze siostrą i znajomymi spędza popołudnie. Alicja widzi spieszącego się Białego Królika w kamizelce, który mówi do siebie i zagląda do kieszonkowego zegarka. Dziewczynka podąża za królikiem i wpada do jego norki, przez co trafia do podziemnego świata. Na dnie norki Alicja znajduje się w hali pełnej drzwi, a na stole leży butelka z napojem i tort zmieniający jej wzrost. Alicja naprzemiennie rośnie i maleje, pijąc napój i jedząc tort, przez co jej ciało staje się nieprzewidywalne. Pływa we własnych łzach, które zalały salę, i bierze udział w wyścigu kołowym bez zwycięzców. Alicja trafia do domu Białego Królika, gdzie rośnie do rozmiarów, które nie mieszczą się w pomieszczeniu.
Dzieci z Bullerbyn
Astrid Lindgren (1947 r.)
Wybór utworów. Bullerbyn — bardzo mała szwedzka wioska, na którą składają się tylko trzy zagrody (trzy domy stojące obok siebie); Zagroda Środkowa (szw. Mellangården) — dom Lisy oraz jej braci Lassego i Bossego; Zagroda Północna (szw. Norrgården) — dom sióstr Britty i Anny. Bullerbyn to bardzo mała szwedzka wioska; składają się na nią zaledwie trzy zagrody, a mieszka w nich sześcioro dzieci. Trzy zagrody noszą w oryginale nazwy Norrgården, Mellangården i Sörgården; w polskim przekładzie mówi się o Zagrodzie Północnej, Zagrodzie Środkowej i Zagrodzie Południowej.
Kubuś Puchatek
Alan Aleksander Milne (1926 r.)
Wybór utworów. Fikcyjny Stumilowy Las (Hundred Acre Wood); dom Kubusia Puchatka, nora Królika, dom Prosiaczka, dom Sowy, dom Kłapouchego; czas akcji niedookreślony; świat oderwany od realiów historycznych, bez dat i realnej geografii. Kubuś Puchatek ukazał się 14 października 1926 roku nakładem wydawnictw Methuen & Co. w Wielkiej Brytanii i E. P. Dutton w Stanach Zjednoczonych. Ilustracje Ernesta H. Sheparda są integralną częścią książki – wyobrażają bohaterów i towarzyszą tekstowi we wszystkich wydaniach. Utwór składa się z dziesięciu rozdziałów, a każdy z nich stanowi odrębną, zamkniętą historyjkę. Historyjki można czytać niezależnie od siebie; wątki nie przechodzą z rozdziału do rozdziału, z wyjątkiem rozdziałów dziewiątego i dziesiątego. Rozdział pierwszy: Puchatkowi kończy się miód, więc próbuje wspiąć się na drzewo, spada i odbija się od gałęzi.
Lolek. Opowiadania o dzieciństwie Karola Wojtyły (fragmenty)
Piotr Kordyasz (2014 r.)
Wybór utworów. Wadowice: dom Wojtyłów przy wadowickim Rynku, kościół parafialny przy Rynku, męska szkoła podstawowa imienia Marcina Wadowity oraz I Państwowe Gimnazjum Męskie imienia Marcina Wadowity. Okoliczne góry oraz Kalwaria Zebrzydowska z sanktuarium maryjnym i przedstawieniami pasyjnymi. Czas: lata 20. i 30. XX wieku, przedwojenna Polska. Tom jest zbiorem prawie trzydziestu krótkich opowiadań o dzieciństwie i wczesnej młodości Karola Wojtyły. Opowiadania są krótkie i napisane przystępnym językiem, a każda historia obejmuje jeden epizod z życia bohatera.
Piaskowy Wilk
Åsa Lind (2002 r.)
Wybór utworów. Mały dom nad morzem, w którym Karusia mieszka z mamą i tatą. Hamak między dwiema brzozami przed domem. Plaża nad morzem, miejsce codziennych spotkań z Piaskowym Wilkiem. Podwórko i ogród przy domu. Jałowce na wydmie, pierwszy dom Piaskowego Wilka. Jaskinia za skałą, drugi dom Piaskowego Wilka. Karusia mieszka z mamą i tatą w małym domu nad morzem, a przed domem rosną dwie brzozy, między którymi wisi hamak. Pewnego dnia Karusia chce się kąpać w morzu, ale tata woli leżeć w hamaku i czytać gazetę.
Sposób na Alcybiadesa
Edmund Niziurski (1964 r.)
Wybór utworów. Męska jedenastoletnia szkoła dysedukacyjna im. Lindego w powojennej Warszawie; klasa VIIIa w końcowym roku nauki, tuż przed egzaminami; ulice i zabytki Warszawy w czasie oprowadzania wycieczki z Ełku; kółko teatralne i korytarze szkolne jako przestrzeń układów między uczniami. Akcja rozgrywa się w męskiej jedenastoletniej szkole dysedukacyjnej im. Lindego w Warszawie, wśród uczniów kończących szkołę Uczniowie klasowo porozumiewają się przeciwko nauczycielom, których nazywają gogami, i budują spisek opanowania szkoły Chłopcy dążą do wypracowania skutecznych sposobów na każdego z pedagogów, próbując najpierw prośb i podstępów Własne metody uczniów okazują się nieudolne, więc postanawiają kupić gotowy sposób za pieniądze Na cały sposób stać ich tylko na najtańszy, czyli SPONA, czyli Sposób na Alcybiadesa SPONA zostaje zakupiona od niejakiego Wątłusza Pierwszego, który sam nie pamięta jej treści Treść sposobu wtajemnicza chłopców Juliusz Lepki zwany Szekspirem, prezes kółka.
Tango
Sławomir Mrożek (1964 r.)
jeden pokój w mieszkaniu Stomila, umeblowany tak, że przypomina jednocześnie salon i zagrodę, z ławką, stołem i porządkami gospodarskimi; ta sama scena przez całą sztukę, zgodnie z zasadą jedności miejsca. Akcja toczy się w jednym pokoju, który łączy funkcje mieszkania, warsztatu i zagrody, co obrazuje chaotyczną mieszankę porządków po odrzuceniu starych form. Dziadek Eugeniusz reprezentuje przedwojenną kulturę i tradycję, pisze wiersze i trzyma się zwyczajów oraz konwenansów minionego świata. Stomil, ojciec Artura, porzucił dawne konwenansy i oddał się idei wolności, co widać w jego swobodnym ubiorze i pogardzie dla dawnych form. Eleonora, matka Artura, zachowuje się jak Kobieta z lekkich towarzyskich obyczajów i troszczy się o własną wygodę bardziej niż o porządek rodziny. Babcia Eugenia jest ostatnią osobą pielęgnującą codzienną pracę i zwyczaje, dzięki którym dom jeszcze jakoś funkcjonuje.
Wiersze dla dzieci
Julian Tuwim (1938 r.)
Wybór utworów. Stacja kolejowa i trasa pociągu; ogród i pole z rzepką; afrykańska wioska i szkoła; dom pana Hilarego; podniebna podróż aeroplanem; dwudziestolecie międzywojenne. Tytuł Wiersze dla dzieci nie oznacza jednego utworu, lecz zbiorczy tytuł, pod którym w rozmaitych wydaniach ukazują się wiersze Tuwima dla najmłodszych; skład i układ tomów różnią się między wydawcami. Wiersz Bambo, najstarszy z omawianych w szkole utworów tego zbioru, ukazał się po raz pierwszy w 1935 roku na łamach Wiadomości Literackich.
Te 9 lektur: 986 faktów źródłowych, każdy z odniesieniem do źródła. Jak powstają opracowania
Epoki, autorzy i gatunki powiązane z motywem „Zabawa, święto i radość”
Prześledź, w których epokach i u których pisarzy ten motyw odgrywa centralną rolę, aby zbudować pełny kontekst historycznoliteracki w wypracowaniu.
Epoki, w których występuje motyw
Wszystkie epoki →Autorzy podejmujący ten motyw
Gatunki literackie z tym motywem
Pojęcia w Słowniku Terminów
Powiązane narzędzia egzaminacyjne i katalogi wiedzy
Połącz trening zadań egzaminacyjnych z powtórką lektur obowiązkowych, motywów toposowych, cech epok oraz pojęć teoretycznoliterackich.
9 pełnych arkuszy E8 i matury z czasem i punktacją
Teza, lektura obowiązkowa, 2 konteksty i błąd kardynalny
Porównanie dwóch tekstów w rygorze 60-90 wyrazów
Zaproszenie i ogłoszenie z checklistą 5 elementów CKE
Testy z polskiego, historii, matematyki, biologii i WOS
Plan nauki od września do maja z kamieniami milowymi
Szybki dostęp do katalogów lektur i kompendiów
Źródła zewnętrzne, biblioteka cyfrowa i materiały CKE
Zweryfikowane zasoby instytucji publicznych, bibliotek cyfrowych oraz informatorów egzaminacyjnych, które poszerzają kontekst lekturowy i historycznoliteracki.
Informator o egzaminie maturalnym w Formule 2023 i wykaz zagadnień CKE
Oficjalne wytyczne egzaminacyjne, kryteria punktowania zadań otwartych, wypracowań i arkusze pokazowe.
Zintegrowana Platforma Edukacyjna - lekcje, konteksty i ćwiczenia MEN
Państwowa baza materiałów edukacyjnych dla szkół podstawowych i ponadpodstawowych.
Indeks motywów i toposów w tekstach literackich - Wolne Lektury
Darmowe, kompletne wydania lektur szkolnych z przypisami i komentarzem filologicznym.
Polona i Encyklopedia PWN - konteksty historycznoliterackie i archiwalia
Naukowe definicje pojęć teoretycznoliterackich, normy językowe oraz biogramy twórców.