Test z lektury „Podania i legendy polskie (wybór)”
Test z lektury „Podania i legendy polskie (wybór)” (Anonim) dla klas 4-6 szkoły podstawowej: 15 pytań obejmuje fragmenty utworu w kontekście epoki „Średniowiecze” — od faktów z fabuły po motywy „Ojczyzna i patriotyzm” i „Tożsamość i poszukiwanie siebie”.
Pytania i odpowiedzi · aktualizacja 10.11.2026
- Pytania
- 15
- Autor
- Anonim
- Epoka
- Średniowiecze
- Typ
- Utwór
Rozwiąż test
Pytania są losowo rozmieszczane, więc kolejność odpowiedzi nie zdradza poprawnej. Po każdym pytaniu zobaczysz wyjaśnienie, a błędne odpowiedzi zapiszą się w Skrzynce Błędów.
Kim jest Lech w utworze?
Wszystkie pytania i odpowiedzi
Pełna lista pytań z tego testu razem z poprawnymi odpowiedziami i wyjaśnieniami. Użyj jej, gdy chcesz powtórzyć materiał bez rozwiązywania testu od nowa — albo sprawdzić się po rozwiązaniu.
- 1
Kim jest Lech w utworze?
- A. Skromny gospodarz z Gopła, kołodziej
- B. Najstarszy z trzech braci poszukiwaczy
- C. Legendarny władca, który utracił władzę
- D. Pierwszy władca Krakowa w legendzie
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Najstarszy z trzech braci poszukiwaczy
Lech — Najstarszy z trzech braci poszukiwaczy, założyciel Gniezna i symboliczny przodek narodu polskiego.
- 2
Co dzieje się z trzema braćmi, którzy ruszają w poszukiwaniu nowych siedzib?
- A. Lech ujrzał orła i założył w tym miejscu osadę, która dała początek Polsce według legendy.
- B. Skromny kołodziej przyjmuje wędrowców, a ci na uczcie wróżą jego synowi przyszłość władcy i przodka dynastii.
- C. Trzej bracia opuszczają rodzinną ziemię i ruszają na poszukiwanie nowych siedzib dla swoich ludów.
- D. Popiel zaniedbuje obowiązki wobec gości i ludu, a przez to traci władzę i życie w legendarnym starciu z myszami.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Trzej bracia opuszczają rodzinną ziemię i ruszają na poszukiwanie nowych siedzib dla swoich ludów.
Z tego wędrowania wywodzi się Lech, najstarszy z braci, któremu legenda przypisuje założenie Gniezna i rolę przodka narodu.
- 3
Na czym polega motyw: Legendy założycielskie i etymologia miejsc?
- A. Kontrast Piasta i Popiela pokazuje, że według podań władca traci tron, kiedy zawodzi obyczaje wspólnoty.
- B. Zwycięstwo nad smokiem i Bazyliszkiem odnosi skromny człowiek dzięki pomysłowości, nie dzięki sile fizycznej.
- C. Postać Wandy łączy lojalność wobec ludu z osobistą ofiarą, co czyni ją symbolem patriotyzmu w legendzie.
- D. Opowieści wyjaśniają pochodzenie nazw miast i herbu państwa, a także legitymizują władzę i przynależność do ziemi.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Opowieści wyjaśniają pochodzenie nazw miast i herbu państwa, a także legitymizują władzę i przynależność do ziemi.
Dzięki takim opowieściom wspólnota pamięta o swym początku, a wspólni bohaterowie i miejsca wzmacniają jej poczucie jedności.
- 4
Jak nazywa się gród założony przez Lecha?
- A. W miejscu spotkania z orłem Lech wzniósł osadę Gniezno, której nazwa ma odnosić się do gniazda orła.
- B. Legenda o Lechu Czechu i Rusie opowiada o trzech braciach, którzy wyruszyli na poszukiwanie nowych siedzib dla swoich ludów.
- C. Lech zatrzymał się na miejscu pełnym sosen, a ujrzał tam białego orła na tle słońca, co uznał za znak opatrzności.
- D. Biały orzeł na czerwonym tle stał się w legendzie początkiem herbu Polski, znanego do dziś.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: W miejscu spotkania z orłem Lech wzniósł osadę Gniezno, której nazwa ma odnosić się do gniazda orła.
Gród powstał w Wielkopolsce, a jego nazwa nawiązuje do gniazda ptaka, którego widok Lech odczytał jako pomyślną wróżbę.
- 5
Jak kończy się utwór?
- A. Legenda o Popielu mówi o władcy, który zaniedbał obyczaje gościnności i został pożarty przez myszy w wieży kruszwickiej. Władca został wygnany przez lud, co pokazuje, że wspólnota może odebrać tron niegodnemu władcy.
- B. Wybór podań i legend nie ma jednego fabularnego zakończenia, ponieważ stanowi zbiór odrębnych opowieści o początkach państwa polskiego i jego miast. Wszystkie te opowieści łączy jednak wspólne przesłanie: ukazują one odwagę, prawość i mądrość dawnych przodków.
- C. Legendę o Kraku wiąże się z pierwszym władcą Krakowa, który miał żyć w czasach, gdy w grocie pod Wawelem mieszkał smok. Według legendy smoka pokonał skromny szewczyk, który podał mu wypełnioną siarką owcę, od czego potwór wybuchnął.
- D. Wanda rzuca się do Wisły, aby uniknąć ślubu z niemieckim księciem i uchronić kraj od wojny. Po śmierci Kraka władzę objęli jego synowie, a potem córka Wanda, co czyni ją pierwszą legendarną władczynią.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Wybór podań i legend nie ma jednego fabularnego zakończenia, ponieważ stanowi zbiór odrębnych opowieści o początkach państwa polskiego i jego miast. Wszystkie te opowieści łączy jednak wspólne przesłanie: ukazują one odwagę, prawość i mądrość dawnych przodków.
Teksty te żyły najpierw w ustnym przekazie wielu pokoleń, a spisali je dopiero późniejsi autorzy z różnych epok, od średniowiecza po wiek dziewiętnasty.
- 6
Kim jest Piast Kołodziej w utworze?
- A. Najstarszy z trzech braci
- B. Legendarny władca Polski
- C. Skromny gospodarz z Gopła
- D. Pierwszy władca Krakowa
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Skromny gospodarz z Gopła
Piast Kołodziej — Skromny gospodarz z Gopła, który dzięki gościnności został przodkiem polskiej dynastii.
- 7
Co wynika z tego, że Lech ujrzał białego orła?
- A. Trzej bracia opuszczają rodzinną ziemię i ruszają na poszukiwanie nowych siedzib dla swoich ludów.
- B. Skromny kołodziej przyjmuje wędrowców, a ci na uczcie wróżą jego synowi przyszłość władcy i przodka dynastii.
- C. Popiel zaniedbuje obowiązki wobec gości i ludu, a przez to traci władzę i życie w legendarnym starciu z myszami.
- D. Lech ujrzał orła i założył w tym miejscu osadę, która dała początek Polsce według legendy.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Lech ujrzał orła i założył w tym miejscu osadę, która dała początek Polsce według legendy.
Z tego znaku legenda wyprowadza herb państwa, a sam Lech staje się symbolicznym przodkiem narodu polskiego.
- 8
Na czym polega motyw: Gościnność jako cnota władcy?
- A. Kontrast Piasta i Popiela pokazuje, że według podań władca traci tron, kiedy zawodzi obyczaje wspólnoty.
- B. Opowieści wyjaśniają pochodzenie nazw miast i herbu państwa, a także legitymizują władzę i przynależność do ziemi.
- C. Zwycięstwo nad smokiem i Bazyliszkiem odnosi skromny człowiek dzięki pomysłowości, nie dzięki sile fizycznej.
- D. Postać Wandy łączy lojalność wobec ludu z osobistą ofiarą, co czyni ją symbolem patriotyzmu w legendzie.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Kontrast Piasta i Popiela pokazuje, że według podań władca traci tron, kiedy zawodzi obyczaje wspólnoty.
Niegodnego władcę wspólnota najpierw pozbawia tronu, a legendarna kara za pychę dosięga go w wieży kruszwickiej.
- 9
Co łączy orła z herbem Polski?
- A. Legenda o Lechu Czechu i Rusie opowiada o trzech braciach szukających nowych siedzib.
- B. Biały orzeł na czerwonym tle stał się w legendzie początkiem herbu Polski.
- C. Lech zatrzymał się na miejscu pełnym sosen, a ujrzał tam białego orła na tle słońca.
- D. W miejscu spotkania z orłem Lech wzniósł osadę Gniezno, której nazwa wiąże się z gniazdem.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Biały orzeł na czerwonym tle stał się w legendzie początkiem herbu Polski.
Ten sam orzeł należy do symboli narodowych, obok nazw historycznych grodów, które legenda łączy z początkami państwa.
- 10
Kim jest Popiel w utworze?
- A. Gospodarz z Gopła
- B. Najstarszy z braci
- C. Legendarny władca
- D. Władca Krakowa
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Legendarny władca
Popiel — Legendarny władca, który przez pychę i okrucieństwo utracił władzę i życie.
- 11
Co dzieje się na uczcie u Piaścia?
- A. Trzej bracia opuszczają rodzinną ziemię i ruszają na poszukiwanie nowych siedzib dla swoich ludów.
- B. Lech ujrzał orła i założył w tym miejscu osadę, która dała początek Polsce według legendy.
- C. Popiel zaniedbuje obowiązki wobec gości i ludu, a przez to traci władzę i życie w legendarnym starciu z myszami.
- D. Skromny kołodziej przyjmuje wędrowców, a ci na uczcie wróżą jego synowi przyszłość władcy i przodka dynastii.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Skromny kołodziej przyjmuje wędrowców, a ci na uczcie wróżą jego synowi przyszłość władcy i przodka dynastii.
Dwaj wędrowni starcy obdarowują gospodarza i zapowiadają, że jego syn, nazwany w podaniu Siemowitem, zapoczątkuje dynastię.
- 12
Na czym polega motyw: Spryt triumfuje nad siłą?
- A. Zwycięstwo nad smokiem i Bazyliszkiem odnosi skromny człowiek dzięki pomysłowości, nie dzięki sile fizycznej.
- B. Opowieści wyjaśniają pochodzenie nazw miast i herbu państwa, a także legitymizują władzę i przynależność do ziemi.
- C. Kontrast Piasta i Popiela pokazuje, że według podań władca traci tron, kiedy zawodzi obyczaje wspólnoty.
- D. Postać Wandy łączy lojalność wobec ludu z osobistą ofiarą, co czyni ją symbolem patriotyzmu w legendzie.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Zwycięstwo nad smokiem i Bazyliszkiem odnosi skromny człowiek dzięki pomysłowości, nie dzięki sile fizycznej.
W Warszawie nad Wisłą czynu tego dokonuje młody szewczyk, którego zwycięstwo bierze się z pomysłu, a nie z siły.
- 13
Co wynika z tego, że w podaniu o Popielu pojawiają się myszy?
- A. Legenda o Lechu Czechu i Rusie opowiada o trzech braciach, którzy wyruszyli na poszukiwanie nowych siedzib.
- B. W podaniu o Popielu myszy symbolizują karę za pychę i zaniedbanie obowiązków władcy wobec ludu.
- C. Lech zatrzymał się na miejscu pełnym sosen, a ujrzał tam białego orła na tle słońca, co uznał za znak opatrzności.
- D. W miejscu spotkania z orłem Lech wzniósł osadę Gniezno, której nazwa ma odnosić się do gniazda orła.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: W podaniu o Popielu myszy symbolizują karę za pychę i zaniedbanie obowiązków władcy wobec ludu.
Lud wcześniej odebrał mu tron, a śmierć w wieży kruszwickiej dopełniła kary za pychę i zaniedbanie obowiązków wobec ludu.
- 14
Kim jest Krak w utworze?
- A. Najstarszy z trzech braci poszukiwaczy
- B. Skromny gospodarz z Gopła, kołodziej
- C. Pierwszy władca Krakowa w legendzie
- D. Legendarny władca, który utracił władzę
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Pierwszy władca Krakowa w legendzie
Krak — Pierwszy władca Krakowa w legendzie, nazywany stolicą od swojego imienia.
- 15
Co dzieje się z władcą, który łamie obyczaje gościnności?
- A. Trzej bracia opuszczają rodzinną ziemię i ruszają na poszukiwanie nowych siedzib dla swoich ludów.
- B. Lech ujrzał orła i założył w tym miejscu osadę, która dała początek Polsce według legendy.
- C. Skromny kołodziej przyjmuje wędrowców, a ci na uczcie wróżą jego synowi przyszłość władcy i przodka dynastii.
- D. Popiel zaniedbuje obowiązki wobec gości i ludu, a przez to traci władzę i życie w legendarnym starciu z myszami.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Popiel zaniedbuje obowiązki wobec gości i ludu, a przez to traci władzę i życie w legendarnym starciu z myszami.
Miejsce jego śmierci, wieża kruszwicka, trafiło na legendarną mapę Polski obok Gniezna i Wawelu.
Opracowanie, motywy i autor: Podania i legendy polskie (wybór)
Zanim rozwiążesz test, sięgnij po pełne opracowanie lektury — streszczenie, bohaterów, plan wydarzeń i analizę motywów.
Motywy w tym utworze
Powiązane testy z lektur
Sprawdź się także z pozycji z tej samej epoki lub tego samego gatunku.
Powiązane narzędzia egzaminacyjne i katalogi wiedzy
Połącz trening zadań egzaminacyjnych z powtórką lektur obowiązkowych, motywów toposowych, cech epok oraz pojęć teoretycznoliterackich.
9 pełnych arkuszy E8 i matury z czasem i punktacją
Teza, lektura obowiązkowa, 2 konteksty i błąd kardynalny
Porównanie dwóch tekstów w rygorze 60-90 wyrazów
Zaproszenie i ogłoszenie z checklistą 5 elementów CKE
Testy z polskiego, historii, matematyki, biologii i WOS
Plan nauki od września do maja z kamieniami milowymi
Szybki dostęp do katalogów lektur i kompendiów
Źródła zewnętrzne, biblioteka cyfrowa i materiały CKE
Zweryfikowane zasoby instytucji publicznych, bibliotek cyfrowych oraz informatorów egzaminacyjnych, które poszerzają kontekst lekturowy i historycznoliteracki.
Katalog lektur szkolnych w bibliotece cyfrowej Wolne Lektury
Otwarty zasób tekstów lektur szkolnych z przypisami, motywami i biogramami autorów.
Zintegrowana Platforma Edukacyjna - materiały do języka polskiego
Bezpłatne e-materiały dydaktyczne, karty pracy i ćwiczenia interaktywne zgodne z podstawą programową MEN.
Polona - Cyfrowa Biblioteka Narodowa (pierwodruki i rękopisy)
Skany historycznych wydań, rękopisów, ilustracji z epoki oraz opracowań krytycznoliterackich.
Encyklopedia PWN - literatura, biogramy pisarzy i pojęcia
Hasła encyklopedyczne weryfikujące daty wydań, konteksty historyczne i terminologię teoretycznoliteracką.