Test z lektury „Wybrana satyra”
Test z lektury „Wybrana satyra” (Ignacy Krasicki) dla liceum na poziomie podstawowym: 15 pytań obejmuje fragmenty utworu w kontekście epoki „Oświecenie” — od faktów z fabuły po motywy „Satyra i krytyka społeczna” i „Dobro i zło”.
Pytania i odpowiedzi · aktualizacja 09.11.2026
- Pytania
- 15
- Autor
- Ignacy Krasicki
- Epoka
- Oświecenie
- Typ
- Poezja
Rozwiąż test
Pytania są losowo rozmieszczane, więc kolejność odpowiedzi nie zdradza poprawnej. Po każdym pytaniu zobaczysz wyjaśnienie, a błędne odpowiedzi zapiszą się w Skrzynce Błędów.
Kim jest Ignacy Krasicki w utworze?
Wszystkie pytania i odpowiedzi
Pełna lista pytań z tego testu razem z poprawnymi odpowiedziami i wyjaśnieniami. Użyj jej, gdy chcesz powtórzyć materiał bez rozwiązywania testu od nowa — albo sprawdzić się po rozwiązaniu.
- 1
Kim jest Ignacy Krasicki w utworze?
- A. mówca satyr
- B. autor satyr
- C. Pan Piotr
- D. Żona modna
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: autor satyr
Ignacy Krasicki — autor satyr, biskup warmiński i współpracownik króla, pośredni narrator moralnej oceny obyczajów.
- 2
W którym roku ukazała się pierwsza część Satyr?
- A. W satyrze Do króla szlacheckie oskarżenia wobec monarchy zostają przywołane w mowie pozornie zależnej, by następnie zostać odrzucone.
- B. W Do króla szlachta wytyka królowi słabość wobec obcych, rozpustę dworu i lekceważenie dawnych obyczajów narodowych.
- C. Krasicki wydaje pierwszą część Satyr w 1779 roku, otwierając ją satyrą Do króla, a druga część cyklu ukazuje się w 1782 roku.
- D. Finał satyry Do króla pokazuje, że prawdziwym źródłem problemów państwa jest szlachta, a nie rządy monarchy.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Krasicki wydaje pierwszą część Satyr w 1779 roku, otwierając ją satyrą Do króla, a druga część cyklu ukazuje się w 1782 roku.
Tom otwiera Do króla, które formułuje poetykę całego zbioru i odpowiada na zarzuty stawiane autorowi przez krytyków.
- 3
Na czym polega motyw: Krytyka sarmatyzmu?
- A. Satyry demaskują obiegowe sądy i zabobony szlacheckie, pokazując, że prawda o świecie wymaga rozumu i dystansu wobec rozpowszechnionych opinii.
- B. Dwór jest w satyrach przestrzenią, w której moda i pozory zastępują wartości, co Żona modna pokazuje na przykładzie kobiety rozbitej między obowiązek domowy a modną karierę.
- C. Pijaństwo pokazuje pijaństwo jako chorobę całego społeczeństwa i przeciwstawia mu oświeceniową cnotę umiarkowania: wina służy orzeźwieniu, nie zapominaniu o rozumie.
- D. Krasicki ośmiesza kulturę sarmacką szlachty: jej przesądy, wywyższanie się, przywiązanie do dawnych obyczajów i opór wobec reform, pozostając przy tym w tonie żartobliwym, nie rewolucyjnym.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Krasicki ośmiesza kulturę sarmacką szlachty: jej przesądy, wywyższanie się, przywiązanie do dawnych obyczajów i opór wobec reform, pozostając przy tym w tonie żartobliwym, nie rewolucyjnym.
Ośmieszenie rodzi się z wypowiedzi samych bohaterów, a typowy rozmówca tych utworów, Sarmata, broni dawnych obyczajów i obiegowych sądów.
- 4
Co wynika z puenty satyry Do króla?
- A. Finałowa puenta Do króla odwraca ciężar zarzutów: rządy monarchy okazują się korzystne, a winę za nędzę kraju ponosi oporna szlachta.
- B. Cykl Satyry ukazał się w dwóch częściach, w latach 1779 i 1782, i był jedną z najważniejszych realizacji gatunku w polskim oświeceniu.
- C. Satyra Do króla otwiera część pierwszą cyklu i formułuje poetykę całego tomu, odpowiadając zarazem na zarzuty kierowane wobec autora przez jego krytyków.
- D. W Do króla szlacheckie oskarżenia wobec monarchy nie padają z ust samego autora, lecz są przywołane w mowie pozornie zależnej, którą satyra następnie demaskuje.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Finałowa puenta Do króla odwraca ciężar zarzutów: rządy monarchy okazują się korzystne, a winę za nędzę kraju ponosi oporna szlachta.
Nie jest to więc głos bezstronny, bo autor wypowiadał się po stronie Stanisława Augusta, z którym współpracował nad kulturalnym ożywieniem kraju.
- 5
Jak kończy się utwór?
- A. Cykl Satyry ukazał się w dwóch częściach, w latach 1779 i 1782, i był jedną z najważniejszych realizacji gatunku w polskim oświeceniu. Poszczególne utwory łączy ton moralisty i stała figura rozmówcy, którym bywa typowy Sarmata.
- B. Satyry Krasickiego nie mają jednej fabularnej zakończenia, ponieważ każdy utwór domyka się własną puentą; w całym cyklu końcowy werdykt zawsze obciąża winowajców obyczajowych, a nie oświeceniowego obserwatora, a ostatecznym celem jest poprawa obyczajów, nie zniszczenie adresata.
- C. Satyra Do króla otwiera część pierwszą cyklu i formułuje poetykę całego tomu, odpowiadając zarazem na zarzuty kierowane wobec autora przez jego krytyków. Jest to zarazem odpowiedź na zarzut, że Krasicki pisze przeciwko królowi, którego sam popiera.
- D. W Do króla szlacheckie oskarżenia wobec monarchy nie padają z ust samego autora, lecz są przywołane w mowie pozornie zależnej, którą satyra następnie demaskuje. Dzięki temu obrona króla okazuje się obroną samej szlachty, która krytykuje monarchę z pozycji własnych przesądów.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Satyry Krasickiego nie mają jednej fabularnej zakończenia, ponieważ każdy utwór domyka się własną puentą; w całym cyklu końcowy werdykt zawsze obciąża winowajców obyczajowych, a nie oświeceniowego obserwatora, a ostatecznym celem jest poprawa obyczajów, nie zniszczenie adresata.
Zamiast pouczać wprost, autor odwraca role mówiących i słuchających, dzięki czemu wniosek moralny formułuje sam czytelnik.
- 6
Kim jest Sarmata w utworze?
- A. autor satyr Krasicki
- B. narrator opowieści
- C. typowy rozmówca satyr
- D. bohaterka satyry
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: typowy rozmówca satyr
Sarmata — typowy rozmówca satyr, przedstawiciel starej szlachty broniącej dawnych obyczajów i obiegowych sądów.
- 7
Co dzieje się w satyrze Do króla z oskarżeniami szlachty?
- A. Krasicki wydaje pierwszą część Satyr w 1779 roku, otwierając ją satyrą Do króla, a druga część cyklu ukazuje się w 1782 roku.
- B. W Do króla szlachta wytyka królowi słabość wobec obcych, rozpustę dworu i lekceważenie dawnych obyczajów narodowych.
- C. Finał satyry Do króla pokazuje, że prawdziwym źródłem problemów państwa jest szlachta, a nie rządy monarchy.
- D. W satyrze Do króla szlacheckie oskarżenia wobec monarchy zostają przywołane w mowie pozornie zależnej, by następnie zostać odrzucone.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: W satyrze Do króla szlacheckie oskarżenia wobec monarchy zostają przywołane w mowie pozornie zależnej, by następnie zostać odrzucone.
Dzięki temu zabiegowi autor nie występuje przeciwko monarsze, lecz pokazuje, że obiektem ataku stają się sami oskarżyciele.
- 8
Na czym polega motyw: Walka z ciemnotą i przesądami?
- A. Satyry demaskują obiegowe sądy i zabobony szlacheckie, pokazując, że prawda o świecie wymaga rozumu i dystansu wobec rozpowszechnionych opinii.
- B. Krasicki ośmiesza kulturę sarmacką szlachty: jej przesądy, wywyższanie się, przywiązanie do dawnych obyczajów i opór wobec reform, pozostając przy tym w tonie żartobliwym.
- C. Dwór jest w satyrach przestrzenią, w której moda i pozory zastępują wartości, co Żona modna pokazuje na przykładzie kobiety rozbitej między obowiązek domowy a modną karierę.
- D. Pijaństwo pokazuje pijaństwo jako chorobę całego społeczeństwa i przeciwstawia mu oświeceniową cnotę umiarkowania: wina służy orzeźwieniu, nie zapominaniu o rozumie.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Satyry demaskują obiegowe sądy i zabobony szlacheckie, pokazując, że prawda o świecie wymaga rozumu i dystansu wobec rozpowszechnionych opinii.
Jej ofiarą bywa rozmówca, który wygłasza skrajne sądy o świecie i piśmie, a autor odsłania w nich przesąd albo komiczne zaślepienie.
- 9
Jaki wniosek płynie z rozmowy w Świecie zepsutym?
- A. Cykl Satyry ukazał się w dwóch częściach, w latach 1779 i 1782, i był jedną z najważniejszych realizacji gatunku w polskim oświeceniu.
- B. W Świecie zepsutym rozmówcy wyliczają objawy upadku obyczajów: krnąbrność, rozpustę, zbytki i kłamstwo, które według nich gubią kraje.
- C. Satyra Do króla otwiera część pierwszą cyklu i formułuje poetykę całego tomu, odpowiadając zarazem na zarzuty kierowane wobec autora przez jego krytyków.
- D. W Do króla szlacheckie oskarżenia wobec monarchy nie padają z ust samego autora, lecz są przywołane w mowie pozornie zależnej, którą satyra następnie demaskuje.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: W Świecie zepsutym rozmówcy wyliczają objawy upadku obyczajów: krnąbrność, rozpustę, zbytki i kłamstwo, które według nich gubią kraje.
Drugi z rozmówców, pan P., relatywizuje jednak te zarzuty wobec czasów i osłabia powagę obrazu upadku.
- 10
Kim jest Pan Piotr w utworze?
- A. autor satyr, biskup Krasicki
- B. typowy rozmówca satyr, stary szlachcic
- C. narrator opowieści w Żonie modnej
- D. bohaterka satyry Żona modna
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: narrator opowieści w Żonie modnej
Pan Piotr — narrator opowieści w Żonie modnej, mąż opisujący losy swojego małżeństwa z pobłażliwym, potem zgorzkniałym dystansem.
- 11
Co dzieje się, gdy szlachta formułuje zarzuty wobec króla?
- A. Krasicki wydaje pierwszą część Satyr w 1779 roku, otwierając ją satyrą Do króla, a druga część cyklu ukazuje się w 1782 roku.
- B. W satyrze Do króla szlacheckie oskarżenia wobec monarchy zostają przywołane w mowie pozornie zależnej, by następnie zostać odrzucone.
- C. Finał satyry Do króla pokazuje, że prawdziwym źródłem problemów państwa jest szlachta, a nie rządy monarchy.
- D. W Do króla szlachta wytyka królowi słabość wobec obcych, rozpustę dworu i lekceważenie dawnych obyczajów narodowych.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: W Do króla szlachta wytyka królowi słabość wobec obcych, rozpustę dworu i lekceważenie dawnych obyczajów narodowych.
Te same zarzuty posłużyły potem jako punkt wyjścia dla obrony monarchy, którego autor przedstawił jako niesłusznie obwinianego.
- 12
Na czym polega motyw: Krytyka obyczajów dworskich?
- A. Dwór jest w satyrach przestrzenią, w której moda i pozory zastępują wartości, co Żona modna pokazuje na przykładzie kobiety rozbitej między obowiązek domowy a modną karierę.
- B. Krasicki ośmiesza kulturę sarmacką szlachty: jej przesądy, wywyższanie się, przywiązanie do dawnych obyczajów i opór wobec reform, pozostając przy tym w tonie żartobliwym, nie rewolucyjnym.
- C. Satyry demaskują obiegowe sądy i zabobony szlacheckie, pokazując, że prawda o świecie wymaga rozumu i dystansu wobec rozpowszechnionych opinii.
- D. Pijaństwo pokazuje pijaństwo jako chorobę całego społeczeństwa i przeciwstawia mu oświeceniową cnotę umiarkowania: wina służy orzeźwieniu, nie zapominaniu o rozumie.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Dwór jest w satyrach przestrzenią, w której moda i pozory zastępują wartości, co Żona modna pokazuje na przykładzie kobiety rozbitej między obowiązek domowy a modną karierę.
Bohaterka przyjmuje wzorce dworskie ponad swoje możliwości i pozycję, a nieznajomość świata prowadzi ją do upadku.
- 13
Jaki wniosek płynie z satyry Pijaństwo?
- A. Cykl Satyry ukazał się w dwóch częściach, w latach 1779 i 1782, i był jedną z najważniejszych realizacji gatunku w polskim oświeceniu.
- B. Satyra Pijaństwo odsłania powszechność nałogu: trunkowe zwyczaje są prezentowane jako choroba całych stanów, od dworu po chłopską chałupę.
- C. Satyra Do króla otwiera część pierwszą cyklu i formułuje poetykę całego tomu, odpowiadając zarazem na zarzuty kierowane wobec autora przez jego krytyków.
- D. W Do króla szlacheckie oskarżenia wobec monarchy nie padają z ust samego autora, lecz są przywołane w mowie pozornie zależnej, którą satyra następnie demaskuje.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Satyra Pijaństwo odsłania powszechność nałogu: trunkowe zwyczaje są prezentowane jako choroba całych stanów, od dworu po chłopską chałupę.
Rozmówcy przechodzą więc od dworu przez szlachtę i duchowieństwo po kupców i chłopów, a autor przeciwstawia temu cnotę umiarkowania.
- 14
Kim jest Żona modna w utworze?
- A. autor satyr, Krasicki
- B. typowy rozmówca satyr
- C. bohaterka satyry Żona modna
- D. narrator opowieści w Żonie modnej
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: bohaterka satyry Żona modna
Żona modna — bohaterka satyry Żona modna, młoda szlachcianka zaabsorbowana modą dworską i francuskimi wzorami życia.
- 15
Co wynika z puenty Do króla dla oceny monarchii?
- A. Krasicki wydaje pierwszą część Satyr w 1779 roku, otwierając ją satyrą Do króla, a druga część cyklu ukazuje się w 1782 roku.
- B. W satyrze Do króla szlacheckie oskarżenia wobec monarchy zostają przywołane w mowie pozornie zależnej, by następnie zostać odrzucone.
- C. W Do króla szlachta wytyka królowi słabość wobec obcych, rozpustę dworu i lekceważenie dawnych obyczajów narodowych.
- D. Finał satyry Do króla pokazuje, że prawdziwym źródłem problemów państwa jest szlachta, a nie rządy monarchy.
Pokaż poprawną odpowiedź i wyjaśnienie
Poprawna odpowiedź: Finał satyry Do króla pokazuje, że prawdziwym źródłem problemów państwa jest szlachta, a nie rządy monarchy.
Demaskuje więc demagogiczne oskarżenia, pokazując, że krytyka władzy bywa podyktowana interesem krytykujących, a nie dobrem państwa.
Opracowanie, motywy i autor: Wybrana satyra
Zanim rozwiążesz test, sięgnij po pełne opracowanie lektury — streszczenie, bohaterów, plan wydarzeń i analizę motywów.
Motywy w tym utworze
Terminy literackie przydatne w tym teście
Powiązane testy z lektur
Sprawdź się także z pozycji z tej samej epoki lub tego samego gatunku.
Powiązane narzędzia egzaminacyjne i katalogi wiedzy
Połącz trening zadań egzaminacyjnych z powtórką lektur obowiązkowych, motywów toposowych, cech epok oraz pojęć teoretycznoliterackich.
9 pełnych arkuszy E8 i matury z czasem i punktacją
Teza, lektura obowiązkowa, 2 konteksty i błąd kardynalny
Porównanie dwóch tekstów w rygorze 60-90 wyrazów
Zaproszenie i ogłoszenie z checklistą 5 elementów CKE
Testy z polskiego, historii, matematyki, biologii i WOS
Plan nauki od września do maja z kamieniami milowymi
Szybki dostęp do katalogów lektur i kompendiów
Źródła zewnętrzne, biblioteka cyfrowa i materiały CKE
Zweryfikowane zasoby instytucji publicznych, bibliotek cyfrowych oraz informatorów egzaminacyjnych, które poszerzają kontekst lekturowy i historycznoliteracki.
Kolekcja utworów: Ignacy Krasicki w bibliotece Wolne Lektury
Bezpłatne, zweryfikowane filologicznie teksty utworów w domenie publicznej wraz z przypisami redakcyjnymi.
Informator o egzaminie maturalnym z języka polskiego (Formuła 2023)
Oficjalna lista jawnych zadań, kryteria oceniania wypracowania (35 pkt) oraz notatki syntetyzującej (4 pkt).
Polona - Cyfrowa Biblioteka Narodowa (pierwodruki i rękopisy)
Skany historycznych wydań, rękopisów, ilustracji z epoki oraz opracowań krytycznoliterackich.
Encyklopedia PWN - literatura, biogramy pisarzy i pojęcia
Hasła encyklopedyczne weryfikujące daty wydań, konteksty historyczne i terminologię teoretycznoliteracką.