Test z lektury „Dziadek i niedźwiadek”

Poprawna odpowiedź: niedźwiedź brunatny, maskotka i formalny żołnierz 22 Kompanii Zaopatrywania Artylerii

Wojtek — niedźwiedź brunatny, maskotka i formalny żołnierz 22 Kompanii Zaopatrywania Artylerii; przygarnięty jako małe w obozie na Bliskim Wschodzie, towarzyszy kompanii przez szlak bojowy i zostaje symbolem jednostki.

Poprawna odpowiedź: Dziadek zabiera wnuczkę Natalkę do wybiegu niedźwiedzi i rozpoczyna opowieść o Wojtku, otwierając ramę kompozycyjną książki.

Ta scenka to rama całej książki, bo opowieść otwiera się i zamyka w edynburskim zoo, do którego Wojtek naprawdę trafił po wojnie, więc dziadek może opowiedzieć wnuczce jego dalsze losy.

Poprawna odpowiedź: Wojtek nie jest maskotką na pokaz, lecz pełnoprawnym towarzyszem żołnierzy - dzieli z nimi głód, podróż, chorobę morską i front, a oni ratują go, karmią i wcielają do jednostki, tworząc więź silniejszą niż instytucjonalne ramy armii.

Ta więź nie kończy się z wojną, bo gdy kompania wraca do Polski, dawni żołnierze odwiedzają Wojtka w edynburskim zoo, a on rozpoznaje znajome polskie słowa i gesty.

Poprawna odpowiedź: Wojtek rośnie i uczy się żyć jak żołnierz: śpi w namiocie, kąpie się razem z ludźmi, a za wybryki bywa karany pozbawieniem słodkich nagród.

Widać to potem nad Adriatykiem, gdzie Wojtek kąpie się razem z żołnierzami, przypadkiem wchodzi na statek i straszy jego załogę, co pokazuje, jak bardzo zrósł się z kompanią.

Poprawna odpowiedź: Po zakończeniu wojny 22 Kompania Zaopatrywania Artylerii zostaje rozwiązana, a żołnierze wracają do Polski.

Zakończenie: Po zakończeniu wojny 22 Kompania Zaopatrywania Artylerii zostaje rozwiązana, a żołnierze wracają do Polski. Wojtek nie może wyruszyć razem z nimi, dlatego w listopadzie 1947 roku zostaje przekazany do zoo w Edynburgu, gdzie rozpoczyna nowe życie wśród innych niedźwiedzi. Opiekunowie zoo otrzymują dodatkowy klucz do wybiegu, aby dawni żołnierze mogli go odwiedzać. Wojtek żyje jeszcze wiele lat po wojnie; odwiedzający go Polacy rozmawiają z nim po polsku, a niedźwiedź reaguje na znajome słowa i gesty, rozpoznając dawnych towarzyszy. Książka kończy się powrotem do współczesnej ramy kompozycyjnej: dziadek kończy opowieść w zoo i pokazuje wnuczce pamiątki związane z Wojtkiem, przekazując jej pamięć o niedźwiedziu i o żołnierzach, którzy przez lata się nim opiekowali.

Poprawna odpowiedź: postać ramy kompozycyjnej, dawny żołnierz 22 Kompanii Zaopatrywania Artylerii

Dziadek — postać ramy kompozycyjnej, dawny żołnierz 22 Kompanii Zaopatrywania Artylerii; opowiada wnuczce historię Wojtka podczas wspólnej wizyty w zoo w Edynburgu.

Poprawna odpowiedź: W 1942 roku polscy żołnierze opuszczają obozy w ZSRR razem z armią Andersa i wyruszają szlakiem przez Persję i Bliski Wschód.

To początek całego szlaku, który przez Persję, Bliski Wschód i Włochy doprowadzi kompanię aż do Szkocji, gdzie po wojnie żołnierze rozstaną się ze swoim niedźwiedziem.

Poprawna odpowiedź: Książka pokazuje szlak bojowy, śmierć matki niedźwiedzia i rozwiązanie kompanii, ale dobiera je tak, by nie epatować grozą; rama dziadka i wnuczki pozwala dziecku zadawać pytania i przetwarzać trudne wątki.

Rama działa dzięki Natalce, której pytania porządkują opowieść i pozwalają dziadkowi tłumaczyć trudne sprawy po swojemu, a na końcu oboje wracają do zoo i pamiątek po Wojtku.

Poprawna odpowiedź: Aby Wojtek mógł wejść na statek, zostaje formalnie wcielony do kompanii: otrzymuje stopień szeregowego, książeczkę wojskową oraz numer ewidencyjny i żołnierski żołd.

Wcielenie było przede wszystkim zabiegiem praktycznym, który pozwolił zabrać zwierzę na statek i otoczyć je wojskową opieką, a sam stopień miał charakter formalny i żartobliwy.

Poprawna odpowiedź: wnuczka dziadka, słuchaczka jego opowieści

Natalka — wnuczka dziadka, słuchaczka jego opowieści; jej pytania porządkują narrację i pozwalają dorosłemu czytelnikowi wyjaśniać trudne wątki wojenne.

Poprawna odpowiedź: Żołnierze wykupują małego niedźwiedzia od miejscowego chłopca, którego matka została zastrzelona, i karmią zwierzę mlekiem z puszki.

Podczas postoju w obozie na Bliskim Wschodzie matka niedźwiadka została zastrzelona, więc miejscowy chłopiec sprzedał osierocone zwierzę żołnierzom, którzy musieli je wykarmić — dlatego dostawało mleko z puszki. Ten zakup sprawił, że mały miś znalazł się pod opieką oddziału.

Poprawna odpowiedź: Historia istnieje dzięki temu, że dawni żołnierze odwiedzają Wojtka w zoo, rozmawiają z nim po polsku, a dziadek przekazuje opowieść wnuczce - pamięć jest tym, co ocala jednostkowe doświadczenie.

Dziadek jest dawnym żołnierzem tej kompanii, więc jego opowieść dla Natalki przedłuża pamięć o Wojtku, a w zoo opiekunowie dostali dodatkowy klucz właśnie po to, by dawni towarzysze mogli go odwiedzać.