Karta pracy — „Stary człowiek i morze”
Ernest Hemingway · 1952 · klasy 7-8 · 45 minut · 25 pkt · aktualizacja 10.11.2026
Karta pracy do noweli Stary człowiek i morze Ernesta Hemingwaya. Santiago to stary rybak z Kuby, który od osiemdziesięciu czterech dni nie przyniósł do wioski żadnej ryby. W osiemdziesiątym piątym dniu wypływa daleko na morze i tam walczy z ogromnym marlinem. Po dwóch dniach i dwóch nocach zabija rybę, ale w drodze powrotnej rekiny odbierają mu zdobycz. Zostaje tylko szkielet, który zaszokuje rybaków. Karta pomaga uporządkować wydarzenia, rozpoznać motywy i odczytać sens zakończenia.
Imię i nazwisko: …………………………………………………… Klasa: ……… Data: …………………
Czego uczy ta karta
- Uczeń porządkuje wydarzenia noweli i wskazuje ich skutki.
- Uczeń charakteryzuje Santiago i jego relację z Manolinem.
- Uczeń wyjaśnia znaczenie walki z marlinem i ataku rekinów.
- Uczeń interpretuje symbolikę zakończenia.
Zadanie 1. (6 pkt)
Odpowiedz na pytania o noweli. Pisz pełnymi zdaniami i popieraj odpowiedzi scenami z tekstu.
- 1. Kim jest Santiago i jaka jest jego sytuacja na początku utworu?
- 2. Dlaczego Manolin nie pływa już ze starym rybakiem?
- 3. Jak długo trwała walka z marlinem i jak się skończyła?
- 4. Dlaczego rekiny zaatakowały zdobycz rybaka?
- 5. Czym Santiago bronił zdobyczy?
- 6. O czym śni starzec na końcu noweli?
Zadanie 2. (5 pkt)
Połącz element utworu z jego znaczeniem w historii. Przy numerze opisu wpisz literę, każda pozycja pasuje raz.
- A. marlin
- B. rekiny
- C. Manolin
- D. Joe DiMaggio
- E. lwy
- 1. Ogromna ryba, która ciągnie łódkę w głąb morza i staje się celem walki starca.
- 2. Drapieżniki, które po kolei odbierają rybakowi zdobycz, aż zostaje szkielet.
- 3. Chłopiec, który troszczy się o starca, płacze nad nim i zapowiada wspólne wyprawy.
- 4. Gwiazdor baseballa, którego starzec stawia sobie za wzór wytrwałości mimo bólu.
- 5. Zwierzęta z afrykańskich plaż, o których rybak śni na końcu noweli.
Zadanie 3. (5 pkt)
Ułóż wydarzenia noweli w kolejności. Numer 1 to dzień bez połowu, numer 6 to sen o lwach.
- W osiemdziesiątym piątym dniu stary rybak wypływa daleko na morze.
- Rekiny atakują marlina i zostawiają z niego tylko szkielet.
- Santiago od osiemdziesięciu czterech dni wraca do wioski bez ryby.
- Wyczerpany rybak zasypia i śni o lwach z afrykańskich plaż.
- Wielki marlin bierze przynętę i ciągnie łódkę w głąb morza.
- Po dwóch dniach i nocach starzec zabija rybę harpunem.
Zadanie 4. (4 pkt)
Wpisz do zdań o historii rybaka wyrazy z ramki — każdy tylko raz, po przeczytaniu całego zdania.
Ramka: osiemdziesięciu czterech · marlin · harpunem · szkielet · Manolin
- 1. Na początku noweli Santiago od ______ dni nie przyniósł do wioski żadnej ryby.
- 2. Zdobyczy starca okazał się ogromny ______, większy od jego łodzi.
- 3. Trzeciego dnia walki rybak zabił rybę ______.
- 4. Po atakach rekinów z ryby pozostał jedynie olbrzymi ______ z ogonem i dziobem.
- 5. Chłopiec imieniem ______ opiekuje się starcem i zapowiada wspólne wyprawy.
Zadanie 5. (5 pkt)
Santiago wraca bez ryby, a jednak rybacy patrzą na niego inaczej. Napisz, co według ciebie oznacza jego zwycięstwo i dlaczego nowela kończy się snem o lwach.
Klucz odpowiedzi i kryteria (dla nauczyciela)
Zadanie 1 (6 pkt)
- Jest starym rybakiem z Kuby, który od osiemdziesięciu czterech dni nie przyniósł do wioski żadnej ryby, choć kiedyś słynął z siły.
- Po czterdziestu dniach bez ryby rodzice przenieśli chłopca do innej, szczęśliwszej łodzi, ale chłopiec nadal troszczy się o Santiago.
- Trwała dwa dni i dwie noce, a trzeciego dnia marlin wynurzył się nad powierzchnię i Santiago zabił go harpunem.
- Krew martwego marlina przywabiła rekiny, które atakowały rybę przywiązaną do burty łodzi.
- Najpierw harpunem, potem nożem przymocowanym do wiosła, a na końcu kijem i masztem.
- Śni o lwach, które widział na plażach Afryki w młodości, gdy pływał jako marynarz.
Zadanie 2 (5 pkt)
1–A, 2–B, 3–C, 4–D, 5–E
Zadanie 3 (5 pkt)
- Santiago od osiemdziesięciu czterech dni wraca do wioski bez ryby.
- W osiemdziesiątym piątym dniu stary rybak wypływa daleko na morze.
- Wielki marlin bierze przynętę i ciągnie łódkę w głąb morza.
- Po dwóch dniach i nocach starzec zabija rybę harpunem.
- Rekiny atakują marlina i zostawiają z niego tylko szkielet.
- Wyczerpany rybak zasypia i śni o lwach z afrykańskich plaż.
Zadanie 4 (4 pkt)
- osiemdziesięciu czterech
- marlin
- harpunem
- szkielet
- Manolin
Zadanie 5 (5 pkt)
Zastanów się, co starzec zyskał, choć stracił zdobycz, i jak zareagowali rybacy, gdy zmierzyli szkielet. Pomyśl też, dlaczego we śnie wracają lwy z czasów jego młodości.
- 2 pkt — wyjaśniasz, na czym polega zwycięstwo bohatera mimo utraty ryby.
- 2 pkt — interpretujesz sen o lwach i łączysz go z postawą starca.
- 1 pkt — piszesz pełnymi zdaniami i podajesz przykłady z tekstu.
Karty pracy z tego samego etapu
Sprawdź odpowiedzi online: quiz z lektury „Stary człowiek i morze”. Pełne opracowanie: streszczenie, bohaterowie i plan wydarzeń.
Przydatne przy tej karcie: czas i miejsce akcji „Stary człowiek i morze” · bohaterowie i ich role