Przejdź do treści
Lektury Polskie

Karta pracy — „Sposób na Alcybiadesa”

Edmund Niziurski · 1964 · klasy 7-8 · 45 minut · 25 pkt · aktualizacja 10.11.2026

Karta pracy do powieści Sposób na Alcybiadesa Edmunda Niziurskiego. Akcja rozgrywa się w męskiej szkole imienia Lindego w Warszawie, w klasie kończącej podstawówkę. Uczniowie nazywają nauczycieli gogami i szukają sposobu, żeby opanować szkołę bez nauki. Własne metody zawodzą, więc postanawiają kupić gotowy sposób, a pieniądze wystarczają im tylko na najtańszy — SPONĘ, czyli sposób na Alcybiadesa. Karta pomaga uporządkować wydarzenia, rozpoznać bohaterów i zrozumieć, na czym naprawdę polega ten sposób.

Imię i nazwisko: ……………………………………………………   Klasa: ………   Data: …………………

Czego uczy ta karta

  • Uczeń porządkuje wydarzenia powieści i wskazuje ich skutki.
  • Uczeń wyjaśnia, na czym polega SPONA i z czego się składa.
  • Uczeń charakteryzuje Alcybiadesa i klasę VIIIa.
  • Uczeń interpretuje puentę powieści.

Zadanie 1. (6 pkt)

Odpowiedz na pytania o powieści. Pisz pełnymi zdaniami i przywołuj konkretne wydarzenia.

  1. 1. Gdzie rozgrywa się akcja i kim są gogowie?
  2. 2. Po co chłopcy postanowili kupić sposób na nauczycieli?
  3. 3. Dlaczego wybrali właśnie SPONĘ?
  4. 4. Kto wtajemniczył chłopców w treść sposobu?
  5. 5. Kim był Alcybiades?
  6. 6. Czym zakończyła się historia klasy VIIIa?

Zadanie 2. (5 pkt)

Połącz element powieści z jego wyjaśnieniem. Przy numerze opisu wpisz literę, każda pozycja pasuje raz.

  • A. SPONA
  • B. Wielki Asocjacyjny Bluff
  • C. Wąż Morski
  • D. dryf
  • E. Alcybiades
  •   1. Najtańszy sposób na nauczyciela, kupiony przez klasę od Wątłusza Pierwszego.
  •   2. Udawanie błyskotliwych skojarzeń na lekcjach, pierwszy element sposobu.
  •   3. Prowokowanie nauczyciela wybranymi pytaniami i uwagami.
  •   4. Luźna, miła narracja nauczyciela na ciekawe tematy.
  •   5. Przydomek profesora Misiaka, starszego i łagodnego nauczyciela historii.

Zadanie 3. (5 pkt)

Ułóż wydarzenia powieści w kolejności. Numer 1 to pierwsze próby uczniów, numer 6 to sukces wycieczki.

  1.   Klasa stosuje bluff, Węża Morskiego i doprowadzanie do dryfu.
  2.   Uczniowie próbują prośbami i podstępami opanować nauczycieli.
  3.   Oprowadzanie wycieczki z Ełku po Warszawie kończy się sukcesem klasy.
  4.   Szekspir wtajemnicza chłopców w treść sposobu.
  5.   Klasa postanawia kupić gotowy sposób i wybiera najtańszą SPONĘ.
  6.   Wykłady Alcybiadesa budzą w uczniach prawdziwą fascynację historią.

Zadanie 4. (4 pkt)

Wpisz do zdań o szkole imienia Lindego wyrazy z ramki — każdy tylko raz, po przeczytaniu całego zdania.

Ramka: gogami · SPONĘ · Szekspirem · Misiaka · Ełku

  1. 1. Uczniowie nazywają nauczycieli ______ i spiskują przeciwko nim.
  2. 2. Klasa kupuje najtańszy sposób, czyli ______.
  3. 3. Juliusz Lepki, zwany ______, wyjawia chłopcom treść sposobu.
  4. 4. Alcybiades to przydomek profesora ______, nauczyciela historii.
  5. 5. Klasa oprowadza po Warszawie wycieczkę uczniów z ______.

Zadanie 5. (5 pkt)

Na końcu powieści pada pytanie, czy chłopcy nauczyli się historii dzięki cudowi, sposobowi, czy własnym umiejętnościom. Napisz, jak odpowiadasz na to pytanie.

Klucz odpowiedzi i kryteria (dla nauczyciela)

Zadanie 1 (6 pkt)

  1. Akcja rozgrywa się w męskiej szkole imienia Lindego w Warszawie, a gogami uczniowie nazywają nauczycieli, przeciwko którym spiskują.
  2. Własne metody okazały się nieudolne, więc uznali, że kupią gotowy sposób, żeby opanować szkołę bez wysiłku.
  3. Na cały sposób było ich stać tylko na najtańszy, czyli SPONĘ, którą kupili od Wątłusza Pierwszego, choć ten nie pamiętał jej treści.
  4. Treść sposobu wyjawił im Juliusz Lepki zwany Szekspirem, prezes kółka teatralnego.
  5. Alcybiadesem nazywano profesora Misiaka, starszego nauczyciela historii, łagodnego i miłego, który nie sprawiał uczniom poważnych kłopotów.
  6. Chłopcy wyjawili profesorowi prawdę, ten przekonał ich, że zdobyli prawdziwą wiedzę, a oprowadzanie wycieczki z Ełku po Warszawie zakończyło się wielkim sukcesem.

Zadanie 2 (5 pkt)

1–A, 2–B, 3–C, 4–D, 5–E

Zadanie 3 (5 pkt)

  1. Uczniowie próbują prośbami i podstępami opanować nauczycieli.
  2. Klasa postanawia kupić gotowy sposób i wybiera najtańszą SPONĘ.
  3. Szekspir wtajemnicza chłopców w treść sposobu.
  4. Klasa stosuje bluff, Węża Morskiego i doprowadzanie do dryfu.
  5. Wykłady Alcybiadesa budzą w uczniach prawdziwą fascynację historią.
  6. Oprowadzanie wycieczki z Ełku po Warszawie kończy się sukcesem klasy.

Zadanie 4 (4 pkt)

  1. gogami
  2. SPONĘ
  3. Szekspirem
  4. Misiaka
  5. Ełku

Zadanie 5 (5 pkt)

Pomyśl o tym, co się stało z lekcjami Alcybiadesa po zastosowaniu sposobu i co chłopcy zrobili przed wycieczką. Zastanów się, ile w tym było podstępu, a ile prawdziwej pracy.

  • 2 pkt — wyjaśniasz, na czym polegał sposób i co dzięki niemu zyskali uczniowie.
  • 2 pkt — odpowiadasz na pytanie z puenty i uzasadniasz swoje zdanie.
  • 1 pkt — piszesz pełnymi zdaniami i podajesz przykłady z tekstu.

Karty pracy z tego samego etapu

wszystkie karty pracy (111)