Karta pracy — „Akademia Pana Kleksa”
Jan Brzechwa · 1946 · klasy 4-6 · 45 minut · 25 pkt · aktualizacja 10.11.2026
Karta pracy do fragmentów Akademii pana Kleksa Jana Brzechwy. Narratorem jest dwunastoletni Adam Niezgódka, nazywany Adasiem, który trafia do niezwykłej szkoły przy ulicy Czekoladowej. W Akademii uczy się dwudziestu czterech chłopców o imionach zaczynających się na literę A, lekcje wyglądają jak zabawa, a profesor Ambroży Kleks zna przedmioty, o których nie słyszało żadne zwykłe gimnazjum. Karta porządkuje wydarzenia, pomaga rozpoznać bohaterów i pyta o granicę między baśnią a rzeczywistością, bo to najważniejszy temat tej powieści.
Imię i nazwisko: …………………………………………………… Klasa: ……… Data: …………………
Czego uczy ta karta
- Uczeń przedstawia narratora i osobliwości Akademii.
- Uczeń porządkuje wydarzenia od przybycia Adasia do utraty mocy Akademii.
- Uczeń rozpoznaje bohaterów i ich rolę w konflikcie.
- Uczeń wyjaśnia, czym różni się świat przedstawiony powieści od zwykłej szkoły.
Zadanie 1. (6 pkt)
Odpowiedz na pytania o świat przedstawiony powieści. Każdą odpowiedź zapisz pełnym zdaniem i poprzyj szczegółem z tekstu.
- 1. Kto jest narratorem powieści i ile ma lat?
- 2. Gdzie mieści się Akademia i kto nią kieruje?
- 3. Dlaczego wszyscy uczniowie Akademii mają imiona na literę A?
- 4. Na czym polega kleksografia?
- 5. Kim był szpak Mateusz i co opowiedział Adasiowi?
- 6. Jak skończyła się historia Akademii?
Zadanie 2. (5 pkt)
Dopasuj postać do wydarzenia lub cechy, która ją najlepiej charakteryzuje. Wpisz literę przy numerze, żadna postać się nie powtarza.
- A. Adaś Niezgódka
- B. Ambroży Kleks
- C. Szpak Mateusz
- D. Filip Golarz
- E. Alojzy
- 1. Narrator powieści, chłopiec z niesfornym piórem, które ciągle płata figle.
- 2. Założyciel szkoły, wynalazca i czarodziej, który strzeże swojego sekretu.
- 3. Mówiący ptak, dawny książę, który służy bohaterowi radą w kłopotach.
- 4. Intruz, który pragnie przejąć wiedzę i pozycję założyciela szkoły.
- 5. Mechaniczna lalka udająca wzorowego ucznia, która niszczy sekret Akademii.
Zadanie 3. (5 pkt)
Ustaw wydarzenia powieści w kolejności. Pierwsze to przybycie chłopca do Akademii, ostatnie to jej zniszczenie.
- Do Akademii przybywa doktor Paj-Chi-Wo i przekazuje profesorowi podarunki.
- Chłopiec poznaje mieszkańców i zaprzyjaźnia się z mówiącym szpakiem Mateuszem.
- Alojzy niszczy sekret pana Kleksa, a Akademia traci moc i się kurczy.
- Rodzice wysyłają list i oddają Adasia do Akademii przy ulicy Czekoladowej.
- Chłopcy z Akademii wyruszają na wyprawę po skarby.
- Adaś przechodzi przez furtkę w ogrodzie i odwiedza baśniową Bajdocję.
Zadanie 4. (4 pkt)
Uzupełnij zdania o Akademii wyrazami z ramki. Przeczytaj całe zdanie, bo każdy wyraz pasuje tylko w jedno miejsce.
Ramka: Czekoladowej · kleksografii · Mateuszem · Bajdocji · sekret
- 1. Budynek Akademii stoi przy ulicy ______ w wielkim ogrodzie otoczonym murem.
- 2. Lekcja tworzenia obrazów i liter z atramentowych plam to lekcja ______.
- 3. Adaś zaprzyjaźnia się w Akademii z mówiącym szpakiem ______.
- 4. Przez furtkę w ogrodzie chłopiec trafia do baśniowej krainy, która nazywa się ______.
- 5. Alojzy niszczy ______ pana Kleksa, po którym Akademia traci swoją moc.
Zadanie 5. (5 pkt)
Wyjaśnij, czym Akademia pana Kleksa różni się od zwykłej szkoły. Wskaż dwa konkretne przykłady z tekstu i napisz, po co autor wymyślił taki świat.
Klucz odpowiedzi i kryteria (dla nauczyciela)
Zadanie 1 (6 pkt)
- Narratorem jest dwunastoletni Adam Niezgódka, nazywany Adasiem, który ma talent do wpadania w tarapaty.
- Akademia mieści się przy ulicy Czekoladowej w wielkim ogrodzie, a prowadzi ją Ambroży Kleks.
- Do Akademii uczęszcza dwudziestu czterech chłopców i wszyscy noszą imiona zaczynające się na literę A, co jest jedną z jej osobliwości.
- Kleksografia to lekcja, na której z kleksów atramentu rzucanych na papier tworzy się obrazy i litery.
- Mateusz mówił ludzkim głosem i wyjawił, że był księciem zamienionym w ptaka, przez co utracił ludzką postać.
- Alojzy zniszczył sekret pana Kleksa, Akademia straciła moc, a budynek z ogrodem skurczył się do rozmiarów przedmiotów.
Zadanie 2 (5 pkt)
1–A, 2–B, 3–C, 4–D, 5–E
Zadanie 3 (5 pkt)
- Rodzice wysyłają list i oddają Adasia do Akademii przy ulicy Czekoladowej.
- Chłopiec poznaje mieszkańców i zaprzyjaźnia się z mówiącym szpakiem Mateuszem.
- Adaś przechodzi przez furtkę w ogrodzie i odwiedza baśniową Bajdocję.
- Chłopcy z Akademii wyruszają na wyprawę po skarby.
- Do Akademii przybywa doktor Paj-Chi-Wo i przekazuje profesorowi podarunki.
- Alojzy niszczy sekret pana Kleksa, a Akademia traci moc i się kurczy.
Zadanie 4 (4 pkt)
- Czekoladowej
- kleksografii
- Mateuszem
- Bajdocji
- sekret
Zadanie 5 (5 pkt)
Porównaj zwykłe lekcje z kleksografią, przędzeniem liter i anatomią z użyciem luster. Pomyśl też o furtce do krainy baśni i o tym, czego uczeń może nauczyć się w szkole, w której wszystko jest zabawą.
- 2 pkt — podajesz dwa konkretne przykłady osobliwości Akademii.
- 2 pkt — wyjaśniasz, po co autor zbudował taki niezwykły świat.
- 1 pkt — piszesz pełnymi zdaniami i odwołujesz się do tekstu, nie do streszczenia.
Karty pracy z tego samego etapu
Sprawdź odpowiedzi online: quiz z lektury „Akademia Pana Kleksa”. Pełne opracowanie: streszczenie, bohaterowie i plan wydarzeń.
Przydatne przy tej karcie: czas i miejsce akcji „Akademia Pana Kleksa” · bohaterowie i ich role