Przejdź do treści
Lektury Polskie

Karta pracy — „Zemsta”

Aleksander Fredro · 1834 · klasy 7-8 · 45 minut · 25 pkt · aktualizacja 10.11.2026

Karta pracy do Zemsty Aleksandra Fredry. Komedia powstała około 1833 roku, a jej pomysł wziął się z dokumentów znalezionych na zamku Kamieniec w Odrzykoniu, gdzie spierali się dwaj właściciele jednej budowli. W sztuce Cześnik Raptusiewicz zajmuje połowę zamku, a Rejent Milczek drugą, i obaj toczą spór o mur graniczny. W tło kłótni wplata się miłość Klary i Wacława, syna Rejenta. Karta pomaga uporządkować intrygę, rozpoznać charaktery bohaterów i wyjaśnić, jak komedia kończy się pojednaniem.

Imię i nazwisko: ……………………………………………………   Klasa: ………   Data: …………………

Czego uczy ta karta

  • Uczeń porządkuje wydarzenia komedii i rozpoznaje przyczyny sporu.
  • Uczeń charakteryzuje Cześnika, Rejenta i Papkina.
  • Uczeń wyjaśnia rolę muru granicznego w intrydze.
  • Uczeń wskazuje źródło komizmu w utworze.

Zadanie 1. (6 pkt)

Odpowiedz na pytania o lekturze. Pisz pełnymi zdaniami i podawaj przykłady z tekstu.

  1. 1. O co spierają się Cześnik i Rejent?
  2. 2. Dlaczego Cześnik każe rozpędzić murarzy?
  3. 3. Kogo kocha Klara i dlaczego to komplikuje spór?
  4. 4. Jak Papkin trafił do pokoju Rejenta i co tam zrobił?
  5. 5. Jak Cześnik zmusił Wacława do ślubu z Klarą?
  6. 6. Co doprowadziło do zgody między Cześnikiem a Rejentem?

Zadanie 2. (5 pkt)

Połącz postać z cechą lub rolą w komedii. Przy numerze opisu wpisz literę postaci, każda postać pasuje raz.

  • A. Cześnik Raptusiewicz
  • B. Rejent Milczek
  • C. Papkin
  • D. Dyndalski
  • E. Podstolina
  •   1. Porywczy właściciel połowy zamku, który każe przegonić murarzy i wyzywa sąsiada na pojedynek.
  •   2. Chytry prawnik, który przygotowuje pozew i wymusza fałszywe zeznania murarzy.
  •   3. Tchórzliwy bawidamek, który chwali się odwagą, a w potrzebie pisze testament.
  •   4. Sługa i marszałek Cześnika, który pisze w jego imieniu listy.
  •   5. Wdowa po trzech mężach, dawna kochanka Wacława, która zrywa zaręczyny z Cześnikiem.

Zadanie 3. (5 pkt)

Ułóż wydarzenia komedii w kolejności. Numer 1 to spór o mur, numer 6 to zgoda i wesele.

  1.   Papkin idzie z listem wyzywającym i ze strachu pisze testament.
  2.   Klara płaci sto tysięcy i zwaśnione rody się godzą.
  3.   Rejent zleca murarzom naprawę muru, a Cześnik każe ich rozpędzić.
  4.   Podstolina zrywa zaręczyny z Cześnikiem i wyjeżdża.
  5.   Wacław wyznaje Klarze miłość i proponuje porwanie, na które ona się nie zgadza.
  6.   Cześnik zmusza Wacława do wyboru między lochami a ślubem z Klarą.

Zadanie 4. (4 pkt)

Uzupełnij zdania o komedii wyrazami z ramki. Każdy wyraz pasuje tylko w jedno miejsce, więc przeczytaj zdanie do końca.

Ramka: mur · Kamieniec · testament · loch · Podstoliną

  1. 1. Powodem sporu między Cześnikiem a Rejentem był ______ graniczny dzielący zamek.
  2. 2. Pomysł na komedię Fredro zaczerpnął z dokumentów znalezionych na zamku ______ w Odrzykoniu.
  3. 3. Przestraszony Papkin napisał ______, w którym oddawał gitarę i kolekcję motyli.
  4. 4. Cześnik postawił Wacławowi wybór: ______ w zamku albo ślub z Klarą, a Wacław wybrał ślub.
  5. 5. Cześnik zabiegał o małżeństwo z wdową ______, ale został wystawiony do wiatru.

Zadanie 5. (5 pkt)

Zemsta jest komedią, choć jej bohaterowie knują, wyzywają się i obrażają. Napisz, co w tej historii bawi i co krytykuje Fredro.

Klucz odpowiedzi i kryteria (dla nauczyciela)

Zadanie 1 (6 pkt)

  1. Spierają się o mur graniczny dzielący zamek i o naprawę tej części muru, którą Rejent zlecił murarzom.
  2. Uważał, że Rejent naprawia mur na jego koszt i bez jego zgody, więc kazał Papkinowi przegonić robotników.
  3. Kocha Wacława, syna Rejenta, więc konflikt rodzinny splata się z uczuciem młodych.
  4. Poszedł z listem wyzywającym na pojedynek, został wpędzony do pokoju przez pachołków i ze strachu napisał testament.
  5. Zatrzymał Wacława i dał mu wybór między lochami a ślubem, a Wacław wybrał ślub, na który w kaplicy czekał już ksiądz.
  6. Klara zapłaciła sto tysięcy ze swojego majątku, przez co zniknął powód sporu finansowego, a zwaśnione rody się pogodziły.

Zadanie 2 (5 pkt)

1–A, 2–B, 3–C, 4–D, 5–E

Zadanie 3 (5 pkt)

  1. Rejent zleca murarzom naprawę muru, a Cześnik każe ich rozpędzić.
  2. Wacław wyznaje Klarze miłość i proponuje porwanie, na które ona się nie zgadza.
  3. Papkin idzie z listem wyzywającym i ze strachu pisze testament.
  4. Podstolina zrywa zaręczyny z Cześnikiem i wyjeżdża.
  5. Cześnik zmusza Wacława do wyboru między lochami a ślubem z Klarą.
  6. Klara płaci sto tysięcy i zwaśnione rody się godzą.

Zadanie 4 (4 pkt)

  1. mur
  2. Kamieniec
  3. testament
  4. loch
  5. Podstoliną

Zadanie 5 (5 pkt)

Przypomnij sobie scenę z murem, zachowanie Papkina i finałowe pojednanie. Zastanów się, czy spór o kawałek muru jest poważny, i dlaczego autor pokazuje go jako śmieszny.

  • 2 pkt — opisujesz dwa zabawne elementy komedii.
  • 2 pkt — wyjaśniasz, co autor krytykuje przez śmieszność bohaterów.
  • 1 pkt — piszesz pełnymi zdaniami i podajesz przykłady z tekstu.

Karty pracy z tego samego etapu

wszystkie karty pracy (111)

Sprawdź odpowiedzi online: quiz z lektury „Zemsta”. Pełne opracowanie: streszczenie, bohaterowie i plan wydarzeń.

Przydatne przy tej karcie: czas i miejsce akcji „Zemsta” · bohaterowie i ich role