Przejdź do treści
Lektury Polskie

Karta pracy — „Pan Tadeusz (wybrane fragmenty)”

Adam Mickiewicz · 1834 · klasy 4-6 · 45 minut · 25 pkt · aktualizacja 10.11.2026

Karta pracy do wybranych fragmentów epopei Adama Mickiewicza. Akcja rozgrywa się na Litwie w latach 1811–1812, w Soplicowie i wokół zamku Horeszków. Uczniowie pracują na fragmentach, dlatego karta nie wymaga znajomości całego utworu: sprawdza, czy potrafią rozpoznać bohaterów, uporządkować zajazd i wyjaśnić, po co ksiądz Robak ukrywał swoją tożsamość. Warto przypomnieć, że epopeja łączy spór rodzinny ze sprawą narodową — stąd waga sceny koncertu Jankiela i pojednania rodów.

Imię i nazwisko: ……………………………………………………   Klasa: ………   Data: …………………

Czego uczy ta karta

  • Uczeń rozpoznaje bohaterów epopei i ich rolę w sporze rodów.
  • Uczeń porządkuje wydarzenia zajazdu i wyjaśnia jego skutki.
  • Uczeń interpretuje sens pojednania rodów i koncertu Jankiela.

Zadanie 1. (6 pkt)

Odpowiedz na pytania dotyczące fragmentów. Pisz pełnymi zdaniami i nazywaj bohaterów z imienia.

  1. 1. Dokąd i po co wraca Tadeusz na początku utworu?
  2. 2. Kim jest Zosia i jakie ma znaczenie dla sporu o zamek?
  3. 3. Na czym polegał spór między Soplicami a Horeszkami?
  4. 4. Jak zakończył się zajazd na Soplicowo?
  5. 5. Dlaczego ksiądz Robak wyjawił swoją tożsamość?
  6. 6. Co wydarzyło się podczas koncertu Jankiela?

Zadanie 2. (6 pkt)

Każdej postaci przypisz jej miejsce w historii. Litera obok numeru.

  • A. Gerwazy
  • B. Protazy
  • C. Hrabia
  • D. Telimena
  • E. Sędzia Soplica
  •   1. Klucznik Horeszków, strażnik pamięci o krzywdach rodu i o legendarnym mieczu.
  •   2. Wierny strażnik dworu soplicowskiego, opiekun porządku i pamięci rodzinnej.
  •   3. Arystokrata i marzyciel, który dzięki wyobraźni uznaje swoje prawo do zamku i staje na czele zajazdu.
  •   4. Zamożna krewna Sopliców, wykwintna i urodziwa, wokół której krążą młodzi szlachcice.
  •   5. Gospodarny opiekun dworu, brat Jacka, który staje na czele obrony Soplicowa.

Zadanie 3. (5 pkt)

Ustaw wydarzenia zajazdu i pojednania w porządku chronologicznym. Zacznij od sporu o zamek.

  1.   Hrabia na czele zaściankowej szlachty napada na dwór Sopliców.
  2.   Umierający Robak wyznaje zbrodnię i prosi o pojednanie rodów.
  3.   Napięcie między Soplicami a Horeszkami narasta wokół własności zamku.
  4.   Soplicowie i Horeszkowie godzą się, a Tadeusz i Zosia biorą ślub.
  5.   W walce giną ludzie, a zajazd przestaje być zwykłą awanturą.
  6.   Oddział rosyjski rozpędza zajazd, a Hrabia musi opuścić kraj.

Zadanie 4. (4 pkt)

Wpisz wyrazy z ramki w odpowiednie luki. Dotyczą miejsc i scen z utworu.

Ramka: Soplicowie · Horeszków · dulcimerze · Robak · zajazd

  1. 1. Tadeusz wraca po naukach do rodzinnego dworu w ______.
  2. 2. Zosia jest dziedziczką zamku ______.
  3. 3. Jankiel gra koncert na ______.
  4. 4. Ksiądz ______ okazuje się dawnym Jackiem Soplicą.
  5. 5. Hrabia staje na czele szlachty i organizuje ______ na Soplicowo.

Zadanie 5. (4 pkt)

Utwór kończy się pojednaniem rodów i ślubem Tadeusza z Zosią. Wyjaśnij, dlaczego — w czasach, gdy Polska była pod zaborami — takie zakończenie miało znaczenie większe niż zwykłe szczęśliwe zakończenie historii miłosnej.

Klucz odpowiedzi i kryteria (dla nauczyciela)

Zadanie 1 (6 pkt)

  1. Wraca po naukach do rodzinnego dworu w Soplicowie i poznaje nową rzeczywistość rodzinnych relacji.
  2. Jest wychowanką dworu soplicowskiego i dziedziczką zamku Horeszków, dlatego jej małżeństwo z Tadeuszem łączy oba rody.
  3. Napięcie narastało wokół własności zamku i dawnych krzywd obu rodów, a jego skutkiem był zajazd na Soplicowo.
  4. Podczas walki zginęli ludzie, oddział rosyjski rozpędził zajazd, a Hrabia musiał opuścić kraj.
  5. Okazało się, że jest dawnym Jackiem Soplicą, który ukrywał się pod nowym imieniem, żeby odpokutować winy młodości.
  6. Muzyk zagrał na dulcimerze koncert opowiadający przebieg bitwy o zamek i historię narodu.

Zadanie 2 (6 pkt)

1–A, 2–B, 3–C, 4–D, 5–E

Zadanie 3 (5 pkt)

  1. Napięcie między Soplicami a Horeszkami narasta wokół własności zamku.
  2. Hrabia na czele zaściankowej szlachty napada na dwór Sopliców.
  3. W walce giną ludzie, a zajazd przestaje być zwykłą awanturą.
  4. Oddział rosyjski rozpędza zajazd, a Hrabia musi opuścić kraj.
  5. Umierający Robak wyznaje zbrodnię i prosi o pojednanie rodów.
  6. Soplicowie i Horeszkowie godzą się, a Tadeusz i Zosia biorą ślub.

Zadanie 4 (4 pkt)

  1. Soplicowie
  2. Horeszków
  3. dulcimerze
  4. Robak
  5. zajazd

Zadanie 5 (4 pkt)

Zwróć uwagę, że spór o zamek jest sporem wewnątrz jednego narodu, a nie z zaborcą. Przypomnij sobie słowa umierającego Robaka i koncert Jankiela — obie sceny mówią o zgodzie i pamięci. Napisz, do kogo Mickiewicz kierował taki morał.

  • 2 pkt — wyjaśniasz, co symbolizuje pojednanie Sopliców i Horeszków w sytuacji zaborów.
  • 1 pkt — przywołujesz scenę, która to potwierdza (spowiedź Robaka albo koncert Jankiela).
  • 1 pkt — wskazujesz adresata tego przesłania i jego sens dla czytelników epoki.

Karty pracy z tego samego etapu

wszystkie karty pracy (111)

Sprawdź odpowiedzi online: quiz z lektury „Pan Tadeusz (wybrane fragmenty)”. Pełne opracowanie: streszczenie, bohaterowie i plan wydarzeń.

Przydatne przy tej karcie: czas i miejsce akcji „Pan Tadeusz (wybrane fragmenty)” · bohaterowie i ich role