Przejdź do treści
Lektury Polskie

Karta pracy — „Mikołajek”

René Goscinny, Jean-Jacques Sempé · 1959 · klasy 4-6 · 45 minut · 25 pkt · aktualizacja 10.11.2026

Karta pracy do wyboru opowiadań Renégo Goscinnego i Jean-Jacques’a Sempégo. Narratorem jest Mikołajek, uczeń z Paryża, a każda historia kończy się własną pointą — najczęściej nieporozumieniem albo zawodem: zdjęcie klasowe nie zostaje wykonane, mecz nie dochodzi do skutku, bo Alcest zapomniał piłki, bukiet dla mamy dociera do domu zniszczony. Tom nie ma wspólnego zakończenia, dlatego ćwiczymy czytanie fragmentów, nie szukanie jednej puenty.

Imię i nazwisko: ……………………………………………………   Klasa: ………   Data: …………………

Czego uczy ta karta

  • Uczeń streszcza wybrane opowiadanie i odróżnia narratora od autora.
  • Uczeń rozpoznaje postacie po ich charakterystycznych cechach.
  • Uczeń wyjaśnia, dlaczego humor tych opowiadań wynika z nieporozumień.

Zadanie 1. (6 pkt)

Odpowiedz na pytania, przywołując wydarzenia z opowiadań. Uwaga: to opowiadania, nie powieść — każda odpowiedź dotyczy osobnej historii.

  1. 1. Dlaczego zdjęcie klasowe się nie udało?
  2. 2. Dlaczego zaplanowany mecz futbolowy się nie odbył?
  3. 3. Co przydarzyło się klasie, gdy nauczycielka zachorowała?
  4. 4. Jak zakończyła się wizyta szkolnego inspektora?
  5. 5. Dlaczego nowy kolega z zagranicy więcej nie wrócił do szkoły?
  6. 6. Jak skończyła się próba ucieczki Mikołajka z domu?

Zadanie 2. (6 pkt)

Rozpoznaj kolegów po cechach. Wpisz literę przy odpowiednim numerze.

  • A. Alcest
  • B. Ananiasz
  • C. Rufus
  • D. Kleofas
  • E. Euzebiusz
  •   1. Wzorowy uczeń i skarżypyta, pierwszy w klasie i pupil nauczycielki.
  •   2. Znany przede wszystkim z zamiłowania do jedzenia; to on zapomina piłki na mecz.
  •   3. Syn policjanta, który nosi przy sobie gwizdek.
  •   4. Najsłabszy w nauce uczeń klasy, który łatwo się zniechęca i często płacze.
  •   5. Silny chłopiec, który spory najchętniej rozstrzyga pięścią.

Zadanie 3. (5 pkt)

Uporządkuj szkolne wpadki według wielkości skutków — od tej, która psuje tylko plan, do tej, która kończy się karą dla całej klasy.

  1.   Próba przedstawienia o Tomciu Paluchu zamienia się w chaos.
  2.   Klasa nie ma zdjęcia, bo fotograf odchodzi przed ustawieniem dzieci.
  3.   Inspektor chwali nauczycielkę, a klasa zostaje ukarana.
  4.   Mecz się nie odbywa, bo Alcest zapomniał przynieść piłkę.
  5.   W dniu wizyty ministra klasa zostaje zamknięta w pralni.
  6.   Przezwisko pana Dubona wywołuje awanturę w klasie.

Zadanie 4. (4 pkt)

Uzupełnij zdania wyrazami z ramki. Dotyczą bohaterów i sytuacji z opowiadań.

Ramka: Paryżu · piłki · cygaro · ministra · pralni

  1. 1. Mikołajek mieszka z rodzicami w ______ i na przedmieściach.
  2. 2. Mecz nie odbył się z powodu zapomnianej ______.
  3. 3. Alcest i Mikołajek palili znalezione ______ i źle się po nim poczuli.
  4. 4. Szkoła przygotowywała powitanie ______.
  5. 5. W dniu uroczystości klasa Mikołajka została zamknięta w ______.

Zadanie 5. (4 pkt)

Humor tych opowiadań bierze się z nieporozumień: dorośli rozumieją coś inaczej niż dzieci, a narrator nie widzi, co jest śmieszne. Wybierz jedno opowiadanie i wyjaśnij, na czym polega to nieporozumienie.

Klucz odpowiedzi i kryteria (dla nauczyciela)

Zadanie 1 (6 pkt)

  1. Klasa przygotowywała się do wspólnego zdjęcia, ale fotograf odszedł przed ustawieniem się dzieci, więc zdjęcia nie wykonano.
  2. Alcest zapomniał przynieść piłkę, więc mecz nie doszedł do skutku.
  3. Klasę pilnował pan Dubon, którego przezwisko wywołało awanturę, a cała klasa została ukarana.
  4. Inspektor chwalił pracę nauczycielki, a cała klasa została ukarana.
  5. Koledzy nazwali go Dżodżo i nauczyli niegrzecznych słów, po czym chłopiec przestał przychodzić do szkoły.
  6. Chłopiec spakował najpotrzebniejsze rzeczy, ale po nieudanych próbach wrócił do domu na kolację.

Zadanie 2 (6 pkt)

1–B, 2–A, 3–C, 4–D, 5–E

Zadanie 3 (5 pkt)

  1. Klasa nie ma zdjęcia, bo fotograf odchodzi przed ustawieniem dzieci.
  2. Mecz się nie odbywa, bo Alcest zapomniał przynieść piłkę.
  3. Przezwisko pana Dubona wywołuje awanturę w klasie.
  4. Inspektor chwali nauczycielkę, a klasa zostaje ukarana.
  5. Próba przedstawienia o Tomciu Paluchu zamienia się w chaos.
  6. W dniu wizyty ministra klasa zostaje zamknięta w pralni.

Zadanie 4 (4 pkt)

  1. Paryżu
  2. piłki
  3. cygaro
  4. ministra
  5. pralni

Zadanie 5 (4 pkt)

Przywołaj scenę, w której Mikołajek opowiada coś poważnie, a czytelnik widzi, że sytuacja jest śmieszna — na przykład przygotowania do zdjęcia albo wizytę ministra. Napisz, kto czego nie rozumie i skąd bierze się efekt komiczny.

  • 2 pkt — wskazujesz konkretne opowiadanie i opisujesz nieporozumienie między dziećmi a dorosłymi.
  • 1 pkt — wyjaśniasz, dlaczego narrator nie dostrzega tego, co śmieszy czytelnika.
  • 1 pkt — mówisz, jaką rolę w humorze odgrywa pointa kończąca opowiadanie.

Karty pracy z tego samego etapu

wszystkie karty pracy (111)