Karta pracy — „Król Maciuś Pierwszy”
Janusz Korczak · 1923 · klasy 7-8 · 45 minut · 25 pkt · aktualizacja 10.11.2026
Karta pracy do powieści Król Maciuś Pierwszy Janusza Korczaka. Mały Maciuś zostaje królem po nagłej śmierci rodziców, ale realną władzę przejmują trzej ministrowie. Chłopiec w przebraniu odwiedza miasto, poznaje Felka i przekonuje się, że dzieci traktuje się gorzej niż powinny. Wydaje więc reformy, tworzy sejm dzieci i wypowiada wojnę dorosłemu porządkowi. Karta pomaga uporządkować wydarzenia, rozpoznać bohaterów i zastanowić się, dlaczego reformy dziecka przegrywają z dorosłą polityką.
Imię i nazwisko: …………………………………………………… Klasa: ……… Data: …………………
Czego uczy ta karta
- Uczeń porządkuje wydarzenia powieści i wskazuje ich skutki.
- Uczeń charakteryzuje Maciusia, Felka i ministrów.
- Uczeń wyjaśnia sens reform króla-dziecka.
- Uczeń interpretuje zakończenie powieści.
Zadanie 1. (6 pkt)
Odpowiedz na pytania o powieści. Pisz pełnymi zdaniami i odwołuj się do konkretnych wydarzeń.
- 1. Jak Maciuś został królem i kto naprawdę rządził krajem?
- 2. Po co Maciuś odwiedzał miasto w przebraniu?
- 3. Kim był Felek i co dał Maciusiowi?
- 4. Jakie reformy wprowadził Maciuś?
- 5. Dlaczego reformy króla się nie udały?
- 6. Jak zakończyły się losy Maciusia?
Zadanie 2. (5 pkt)
Dopasuj bohatera do tego, czym zajmuje się w królestwie. Literę postaci wpisz przy właściwym numerze — każda pasuje raz.
- A. Maciuś
- B. Felek
- C. Bum-Drum
- D. ministrowie
- E. żołnierz z wyspy
- 1. Chłopiec, który zostaje królem i próbuje reformować państwo dla dzieci.
- 2. Syn położnej, który mówi królowi prawdę i zostaje jego przyjacielem.
- 3. Władca ludożerców, który koresponduje z Maciusiem i oferuje mu pomoc wojskową.
- 4. Dorosła elita, która sabotuje reformy i obwinia króla o klęskę wojny.
- 5. Człowiek wyznaczony do zabicia zesłańca, który zaczyna go szanować.
Zadanie 3. (5 pkt)
Ułóż wydarzenia powieści w kolejności. Numer 1 to śmierć rodziców, numer 6 to zesłanie na wyspę.
- Król wydaje reformy i powołuje sejm dzieci.
- Po nagłej śmierci rodziców Maciuś zostaje królem.
- Po klęsce Maciuś zostaje skazany na zesłanie na odległą wyspę.
- Maciuś w przebraniu odwiedza miasto i poznaje Felka.
- Trzej ministrowie przejmują realne rządy w państwie.
- Trzy sąsiednie państwa wypowiadają wojnę, a Maciuś jedzie na front.
Zadanie 4. (4 pkt)
Uzupełnij zdania o królestwie Maciusia wyrazami z ramki — każdy tylko raz, po przeczytaniu całego zdania.
Ramka: ministrowie · Felka · sejm · Bum-Druma · wyspę
- 1. Realną władzę w królestwie przejęli trzej ______, wykorzystując młody wiek króla.
- 2. Podczas wyprawy w przebraniu Maciuś poznaje ______, syna położnej.
- 3. Na wniosek króla powstaje ______ dzieci, złożony z wybranych uczniów.
- 4. Maciuś koresponduje z władcą ludożerców imieniem ______, który zostaje jego przyjacielem.
- 5. Po przegranej wojnie Maciuś zostaje zesłany na odległą ______ jako rzekomy zdrajca.
Zadanie 5. (5 pkt)
Maciuś chce, żeby świat był sprawiedliwy, ale przegrywa z dorosłymi. Napisz, czego uczy ta historia o władzy i o reformach wprowadzanych z dobrymi intencjami.
Klucz odpowiedzi i kryteria (dla nauczyciela)
Zadanie 1 (6 pkt)
- Został królem po nagłej śmierci rodziców, ale realne rządy przejęli trzej ministrowie: wojny, spraw zagranicznych oraz przemysłu i handlu.
- Chciał zobaczyć, jak żyją zwykli ludzie, i przekonał się, że dzieci traktuje się gorzej, niż powinny być traktowane.
- Był synem położnej, który odważnie mówił królowi prawdę, zabierał go na wycieczki po mieście i uczył go, że przyjaźń nie zna różnic stanów.
- Zakazał karania dzieci, wydał kolejne dekrety o ich życiu codziennym, wprowadził obowiązek pracy oraz powołał sejm dzieci i sejm doroślejących.
- Dorosłe otoczenie sabotowało jego pomysły, a ministrowie wykorzystywali młody wiek króla, żeby rządzić we własnym interesie.
- Królestwo przegrało wojnę, dorosła elita obwiniła króla o klęskę, a Maciuś został skazany na utratę tronu i zesłanie na odległą wyspę.
Zadanie 2 (5 pkt)
1–A, 2–B, 3–C, 4–D, 5–E
Zadanie 3 (5 pkt)
- Po nagłej śmierci rodziców Maciuś zostaje królem.
- Trzej ministrowie przejmują realne rządy w państwie.
- Maciuś w przebraniu odwiedza miasto i poznaje Felka.
- Król wydaje reformy i powołuje sejm dzieci.
- Trzy sąsiednie państwa wypowiadają wojnę, a Maciuś jedzie na front.
- Po klęsce Maciuś zostaje skazany na zesłanie na odległą wyspę.
Zadanie 4 (4 pkt)
- ministrowie
- Felka
- sejm
- Bum-Druma
- wyspę
Zadanie 5 (5 pkt)
Pomyśl o sejmie dzieci, o sabotowaniu reform przez ministrów i o tym, jak dorosła elita znalazła winnego klęski. Zastanów się, czy dobre chęci wystarczą, żeby zmienić państwo.
- 2 pkt — wyjaśniasz, dlaczego reformy króla przegrały z dorosłą polityką.
- 2 pkt — formułujesz wniosek o władzy i odpowiedzialności.
- 1 pkt — piszesz pełnymi zdaniami i podajesz przykłady z tekstu.
Karty pracy z tego samego etapu
Sprawdź odpowiedzi online: quiz z lektury „Król Maciuś Pierwszy”. Pełne opracowanie: streszczenie, bohaterowie i plan wydarzeń.
Przydatne przy tej karcie: czas i miejsce akcji „Król Maciuś Pierwszy” · bohaterowie i ich role